Het zijn avond- en nachtdieren. Dus eigenlijk zien we ze niet. Maar gelukkig is daar de wildcamera. Twee weekjes geleden, rond 02.30 uur ’s nachts, scharrelde er een egel over onze composthoop.
Een paar nachten later (rond 04.30 uur) kwam de egel terug, en weer was onze camera ‘m te snel af.
Inmiddels begin ik te vermoeden dat deze egel woont in de takkenril die we naast de composthoop hebben aangelegd. Want de camera maakt bijna elke nacht één of meer foto’s. En dat zou fantastisch zijn.
Het derde kwartaal van 2025 is voorbij, het najaar is begonnen. Stilletjes begin ik na te denken over het opzetten van de kerstboom, al is er van vrede op aarde nog steeds weinig te merken.
Een beetje later dan normaal (want er was belangrijker nieuws) kijk ik, voor de 37e keer, terug op een kwartaal. Meer dan negen jaar persoonlijke financiële historie. Wat deden de gebeurtenissen in deze wereld én mijn eigen persoonlijke keuzes dit kwartaal met mijn financiën? Kijk mee! De eerste kwartaalrapportage met mijn grafieken in de nieuwe huisstijl.
Aandelenmarkten
Ook dit keer begin ik met de Amerikaanse S&P500-index. Aan het einde van het tweede kwartaal tikte de S&P500 weer recordstanden aan. Zelfs waanzin kan normaal worden, schreef ik toen. En ook in het derde kwartaal was het een vrijwel onafgebroken lijn omhoog. Het adagium ‘verkoop in mei en kom in september terug’ was dit jaar niet van toepassing. Ik kijk ernaar en vind er verder weinig van. Eerst maar eens afwachten wanneer en met hoeveel lawaai de AI-bubbel barst. Dan gaan we daarna de scherven wel weer oprapen.
De Europese beurzen bewegen zich, na het herstel van april / mei, vooral horizontaal. Geen sterke stijgingen, maar ook geen dalingen. Met al het nieuws is dat op zich al wonderbaarlijk te noemen.
Bij de centrale banken was het een rustig kwartaal. Ook de FED en de ECB houden zomervakantie…
In september verlaagde de Amerikaanse FED de rente met 0,25 procentpunt. Veel te weinig naar de zin van Koning Wortel de Tweede, maar gezien alle onzekerheden snap ik dat wel. De ECB hield de rente ongewijzigd.
Verder kijk ik ook elk kwartaal naar de VIX-index, ook wel bekend als de Fear Index, de maatstaf van volatiliteit in de markt. Geen bewegingen dit kwartaal. Er zijn natuurlijk ook nog geen nieuwe rampen op ons pad gekomen. Alleen de bestaande rampen, en die accepteren we blijkbaar.
En zoals gebruikelijk ook een blik op de dollarkoers. Sinds begin dit jaar is de dollar behoorlijk verzwakt, maar in het derde kwartaal kwam de dollar nauwelijks in beweging. Aan het einde van het vierde kwartaal van 2024 kreeg je voor € 1,00 ongeveer US$ 1,03. Aan het einde van het tweede kwartaal van 2025 was dat US$ 1,18. En inmiddels krijg je voor € 1,00 ongeveer US$ 1,17.
Ik heb zelf alleen nog indirecte blootstelling aan de Amerikaanse dollar, voor mijn eigen portefeuillebeheer is de dollar niet meer van belang. De laatste dollartransactie in mijn administratie dateert van februari 2022.
Mijn portefeuille
Mijn portefeuille beweegt zoals altijd keurig mee met de wereldwijde aandelenmarkten en obligatiemarkten, met dank aan VWRL en IUSN aangevuld met enkele dividend-ETFs. Dit kwartaal ben ik gewoon doorgegaan met het kopen van dividend-ETFs. Gewoon omdat ik meer dividend wil ontvangen.
Maand
Fonds
Aantal
Koers
Juli
iShares STOXX Global Select Dividend 100 UCITS ETF (ISPA)
120
31,2000
Augustus
iShares STOXX Global Select Dividend 100 UCITS ETF (ISPA)
50
32,1700
September
iShares STOXX Global Select Dividend 100 UCITS ETF (ISPA)
75
31,9793
In het derde kwartaal volgde ik ook mooi de bewegingen van de markt. De waarde van mijn portefeuille blijft op een all-time high. De kopen-en-vasthouden belegger blijft gewoon rustig doorgaan.
Deze grafiek komt niet meer uit Portfolio Performance. Want dan zou het de enige grafiek zijn die niet bij de huisstijl past, dat kon mijn obsessieve brein niet aan. Het is ook niet meer de ingewikkelde grafiek van voorheen. Maar gewoon mijn totale inleg, die keurig elke maand een stapje omhoog maakt, en de beweeglijke waarde van mijn beleggingsportefeuille.
In onderstaande tabel zie je het percentage dat mijn portefeuille nu hoger (+) of lager (-/-) staat dan de totale inleg die ik gedaan heb, en je ziet de True-Time Weighted Rate of Return (TTWOR). Beide bekijk ik voor het laatste jaar plus één kwartaal. Het was een wild kwartaal…
Indicator
2024 Q3
2024 Q4
2025 Q1
2025 Q2
2025 Q3
% boven inleg
75,5%
81,2%
76,9%
77,8%
84,4%
TTWOR (annualized)
14,7%
18,8%
-/-5,21%
-/-0,20%
31,5%
Dividend en Spaarrente
In het derde kwartaal van 2025 ontving ik netto € 2.676,79 aan dividend op mijn rekening. In het derde kwartaal van 2024 was dat nog € 1.951,91 en in het tweede kwartaal van 2025 ontving ik netto € 2.538,64. Het is op het nippertje een nieuw record, € 2,60 hoger dan het vorige record in het tweede kwartaal van 2024.
Ik registreer mijn dividend op netto contante basis in Euro’s, de basisvaluta van mijn administratie. Dat betekent dat ik het netto dividendbedrag opneem in mijn administratie op het moment dat het op mijn beleggingsrekening bijgeschreven wordt. Als het een dividend in buitenlandse valuta (Amerikaanse dollar of een andere valuta) is, dan reken ik het om naar Euro’s tegen de wisselkoers van het moment van ontvangen op mijn rekening.
Bij mijn laatste analyse van mijn dividendrendement heb ik ook gekeken naar het Forward Dividend. Het Forward Dividend bereken ik door het netto uitbetaalde dividend per aandeel van de afgelopen vier kwartalen te vermenigvuldigen met mijn huidige aantal aandelen. Voor 2025 verwachtte ik op basis van de afgelopen jaren een vrij vlakke ontwikkeling van het dividend.
In het derde kwartaal heb ik mijn Forward Dividend verwachting neerwaarts bijgesteld van € 8.425 naar € 8.007. Het bijkopen van dividend-ETFs werpt nog steeds z’n vruchten af, maar doordat VWRL z’n dividendbetalingen over de kwartaalgrens heen getild heeft ontvang ik dit jaar naar verwachting voor dit fonds maar drie dividendbetalingen in plaats van vier.
Dan de spaarrente. Nadat Lloyds de rente in mei van 2,00 procent naar 1,50 procent verlaagde is er hier in het derde kwartaal niks meer gebeurd. Mijn kleine bufferspaarrekening bij ABN AMRO geeft momenteel 1,25 procent rente, iets lager dan de 1,50 procent uit het eerste kwartaal.
Het beeld van mijn spaarpercentage in het derde kwartaal valt me niet tegen, ik zat elke maand boven de 50 procent. Ik heb voor 2025 geen specifieke doelstelling voor mijn spaarpercentage vastgesteld. Over het hele jaar verwacht ik tussen de 35 en 40 procent uit te komen, in lijn met mijn langjarig gemiddelde. Volgens GnuCash zit ik aan het einde van het derde kwartaal op 50,1 procent voor dit jaar.
Eigen Vermogen
Dit kwartaal was er zoals gebruikelijk het reguliere salaris, inleg in mijn beleggingen, en natuurlijk de bewegingen van de beleggingsportefeuille op de golven van de aandelenmarkten. Ook een beetje rente, ABN AMRO keert dat elk kwartaal uit. Verder de gebruikelijke positieve bijdrage van de hypotheekaflossing aan mijn vermogen. Dit kwartaal zit het merendeel van de groei in de bewegingen van de aandelenportefeuille.
Ik heb sinds december 2023 in totaal ruim 41.000 kilometer gereden met mijn dinosaurussap verstokende racemonster. Op basis van kenteken en huidige kilometerstand heb ik de huidige waarde opgezocht in de ANWB Koerslijst. Ik gebruik de waarde bij ‘Inruilen bij een autobedrijf’. Die is uiteraard weer iets lager dan de waarde aan het eind van het vorige kwartaal. Het verschil tussen de waarde aan het einde van het vorige kwartaal en de huidige dagwaarde heb ik als afschrijving geboekt in mijn financiële administratie. Dat zie je als negatieve mutatie op de post Bezittingen terug in onderstaande grafiek.
Mijn contanten (het geld op de lopende rekening en de spaarrekening) namen stevig af. Dat komt door mijn bijzondere uitgaven, meer daarover zoals gebruikelijk aan het eind van deze blogpost.
En dat leidt tot onderstaande ontwikkeling van mijn vermogen per kwartaal. Ook dit kwartaal weer groei! In het derde kwartaal van 2025 is mijn eigen vermogen gegroeid met 3,8 procent.
Bijzondere Uitgave(n)
De meest bijzondere uitgaven van dit kwartaal waren uiteraard de spulletjes die we kochten voor Doggy. Na het overlijden van Hondje hebben we de meeste spullen weggegeven, en Doggy is ook nog een maatje kleiner dan Hondje was. Het is heerlijk om weer een beestje te mogen verwennen
En verder was er een heel erg groot bedrag dat we hebben uitgegeven aan nieuwe kozijnen, ramen, en buitendeuren. We laten alles in één keer vervangen. Een deel hebben we in september betaald, en de rest betalen we in het vierde kwartaal. En ook daarvoor heb ik mijn voorzieningen. Waarbij ik dit meer zie als een investering dan als een uitgave.
In maart van dit jaar overleed Hondje. We missen hem enorm, en zijn een behoorlijk lange periode heel verdrietig geweest. Nog steeds schieten soms de tranen in mijn ogen als ik terugdenk aan hem. Deze zomer werd zijn afwezigheid pijnlijk voelbaar tijdens mijn driedaagse werkweek. Rondscharrelen zonder Hondje die om mij heen scharrelde was gewoonweg niet hetzelfde. Maar we vonden het te vroeg voor een opvolg(st)er, en vonden stilletjes ook dat een opvolger (net als destijds Hondje zelf) op ons pad moest komen. In de blog over mijn ontwerpbegroting 2026 liet ik dan ook weten dat er in de nieuwe begroting geen kosten voor een huisdier waren opgenomen.
Het kan verkeren
Maar soms gebeuren dingen. We lazen een verhaal dat ons aangreep. Een hondje dat een dubbele pechkaart getrokken had. Een oogafwijking (ze heeft eigenlijk een brilletje nodig) en een hartafwijking. En na een jaar bij haar moeder wonen zag die haar als concurrent, en was verder samenleven onmogelijk. Het leidde tot veel stress bij baasjes en hondje, en er werd een pleeggezin gezocht. Nadat dat gevonden was, ging men op zoek naar een definitief mandje. Toen er zich na een maand nog niemand gemeld had voor dit schatje, hebben wij er een mailtje aan gewaagd.
Liefde op het eerste gezicht was het van haar kant in elk geval niet, er was vooral heel veel stress. Zowel bij het oude baasje als bij het hondje. Ze zat anderhalf uur hijgend van de stress in een hoekje, en keurde ons nauwelijks een blik waardig.
Maar we gaven niet op, en planden een vervolgbezoek op haar pleegadres. En zagen een ander hondje. Een blij ei in een veilige omgeving. Die vrolijk huppelde tijdens de wandeling en zelfs aandacht voor ons begon te krijgen. Heel misschien hielpen de snoepjes, die we haar stilletjes toestopten, een beetje in dit proces.
En wij? Meneer Elders werd ter plekke een beetje verliefd, en wij annuleerden het vakantiehuisje dat we voor de week daarop in Frankrijk geboekt hadden. Dat kon nog net zonder kosten. En we maakten een afspraak voor een vervolg. Een hele dag bij ons thuis. Alleen het hondje en wij.
’s Ochtends haalden we haar op bij het pleegadres. Bij binnenkomst tekenen van herkenning, en we werden enthousiast begroet. Maar toen ze in de gaten kreeg dat het de bedoeling was dat ze mee ging, kroop ze weg onder een bank. Gelukkig bleek ze niet bestand tegen de verleiding van snoepjes… De autorit naar huis was stressvol. Maar bij het zien van onze tuin werd ze nieuwsgierig, en scharrelde rustig een kwartiertje om ons heen door de tuin heen. Binnen sloeg de stress weer even toe, maar kroop ze hijgend en en bibberend wel heel snel bij ons op een stoel. En toen Vriendin even opstond om haar koffiekopje weg te brengen, greep het hondje haar kans en nestelde zich languit op de stoel van Vriendin. Tien minuutjes later lag ze heerlijk te slapen.
We hadden een mooie dag. Maakten een paar wandelingen. Ze klom spontaan bij ons op schoot. Lag een deel van de middag al tevreden te tukken op de bank, alsof ze nooit anders gedaan had. Eind van de middag hadden we contact met de eigenaar. Besloten in onderling overleg dat we haar de stress van de verplaatsing niet nog een keer aan wilden doen, omdat we zeker wisten dat we haar in huis wilden nemen. Ik reed naar het pleegadres om haar spulletjes op te halen, en maakte tegelijk een afspraak zodat ze nog wel gedag kunnen komen zeggen. Reed terug naar huis, installeerde haar bench als ‘veilige’ plek, en nestelde mij heel tevreden naast een tevreden hondje en een tevreden Vriendinnetje op de bank. We zijn weer met z’n drietjes.
En we hadden een weekje vrij, dus er is ruim de tijd om aan elkaar te wennen. Ook een voordeel.
Hallo! Ik ben Doggy! En ik ben net zo eigenwijs als ik eruit zie….
Begrotingswijziging 2026: Huisdierkosten
Dus. Er is weer een hondje. Die hier gewoon Doggy gaat heten. Niet Hondje2 of NieuwHondje of zoiets. De naam Hondje opnieuw gebruiken vonden we niet passend. Ik koester de herinneringen aan Hondje-die-nu-bij-de-Regenboogbrug-op-mij-wacht. En ik verheug me op de mooie herinneringen die we met Doggy gaan maken.
En hierbij heb ik dus de eerste majeure wijziging te pakken in de Begroting 2026. Er staan weer huisdierenkosten in. We gaan voorlopig niet werken met een uitlaatservice, dat scheelt. Maar er gaat weer geld gespendeerd worden en een Doggy verwend worden.
De titel van deze blog is een knipoog. Ik geef graag geld uit aan dingen die ik belangrijk vind en die mij blij maken. Doggy maakt mij blij. Nu al. En het is uiteraard geen toeval dat dit bericht verschijnt op 4 oktober. Dierendag.
Sinds Geldnerd veranderde in Meneer Elders is hij ernstig ontspoord. Hij steekt liever zijn vingers in de aarde dan dat hij blogjes schrijft. Besteedt meer tijd aan zijn tomaten en pepers dan aan zijn spreadsheets. Een schande is het.
Eén van de slachtoffers is het bijhouden van het energieverbruik. De meterstanden worden gelukkig dagelijks bijgehouden door HomeAssistant. En maandelijks neem ik ze nog even op voor mijn spreadsheet. Maar sinds de start van het vorige stookseizoen heb ik er niet meer over geschreven. Ik heb het stookseizoen zelfs nooit officieel afgesloten. Dat deden we overigens ergens begin april, als ik naar mijn meterstanden kijk.
Maar inmiddels is het alweer tijd voor de start van het stookseizoen 2025-2026. Tijd dus om jullie mee te nemen in het vorige stookseizoen en in onze gedachten bij het komende stookseizoen. Tijd voor een inhaalslag.
We zijn afgelopen zomer overgestapt van Greenchoice naar ENECO. Het verlengaanbod van Greenchoice was gewoonweg niet aantrekkelijk voor ons. Ook daar heb ik niet over geschreven. Te druk in de tuin.
Het was even wennen
Vorig jaar duurde het even voordat we alles naar tevredenheid ingeregeld hadden. De niet-zo-slimme-thermostaat van Honeywell had z’n eigen ideeën over temperaturen. Na wat experimenteren kwamen we erop uit dat 18 graden Celsius (volgens de thermostaat) echt wel aangenaam te noemen was.
De thermostaat beweerde ook dat ‘ie zelf kon bepalen wanneer te starten met verwarmen, zodat het huis op een aangename temperatuur zou zijn als onze wekker om 06.15 uur gaat. Maar nadat we enkele nachten op rij om 03.30 uur gewekt waren door tikkende en loeihete verwarmingsleidingen, hebben we die optie toch maar weer uitgezet. Met een beetje experimenteren kwamen we erop uit dat een half uurtje voorverwarmen genoeg was. Een nieuw huis, je moet het altijd even leren kennen.
De CV-ketel stond ook nog ingesteld op een watertemperatuur van 85 graden Celsius. Dat hebben we teruggebracht naar 65 graden Celsius. En het huis bleef aangenaam warm.
Gasverbruik
In onderstaande grafiek zie je ons maandelijkse gasverbruik voor de jaren 2022 en 2023 (in Huize Geldnerd), en voor de periode juli 2024 tot en met augustus 2025 (in Huize Elders). Het was geen extreem koude winter, al zie ik wel dat het aantal graaddagen in Elders iets hoger is dan in Geldnerd City. Stad aan de kust versus platteland in het binnenland. Maar je ziet vooral dat we veel meer gas nodig hebben om Huize Elders warm te houden.
Dat hogere gasverbruik is niet heel verwonderlijk. Een groter huis, vrijstaand, van verschillende kanten vol op de wind, dubbel-glas-op-leeftijd met natuurlijke ventilatie langs de kozijnen, en gebrekkige dakisolatie. Als ik dat zo op een rijtje zet dan valt het verbruik nog wel mee.
Stookseizoenen en graaddagen
Tijd voor een kleine rekenexercitie. Daarbij ga ik er voor het gemak van uit dat een stookseizoen altijd bestaat uit het laatste kwartaal (Q4) van een jaar, en het eerste kwartaal (Q1) van het daarop volgende jaar.
En ik neem daarbij ook mee het begrip gewogen graaddagen. Want alleen kijken naar het gasverbruik geeft niet het juiste beeld. Ik moet ook de invloed van het weer meenemen om een realistisch beeld te krijgen van de kosten van het verwarmen van onze woning.
Ik heb voor alle maanden van de stookseizoenen sinds 2017-2018 het gasverbruik en de gewogen graaddagen op een rijtje gezet. Dat levert onderstaand beeld op. De stookseizoenen tot en met 2023-2024 zijn in Huize Geldnerd. Het stookseizoen 2024-2025 was in Huize Elders.
Dit bevestigt het beeld dat Huize Elders iets meer moeite heeft om warm te blijven. Ik ben benieuwd wat in het komende stookseizoen het effect wordt van de nieuwe kozijnen en de ramen met triple glas. Ga ik dat terugzien? En ja, er moet iets met de dakisolatie…
Maandelijkse energielasten
Het waren dynamische jaren op de energiemarkt. Er was de chaos die ontstond na de Russische inval in Oekraïne, die de prijzen omhoog joeg. Er was het succes van de zonnepanelen op vele daken, die maakt dat de meeste bezitters van zonnepanelen inmiddels terugleverkosten betalen. En er is de overheid, die met een hogere belasting op het een en een lagere belasting op het ander probeert om ons gedrag te beïnvloeden.
Ik zie dat ons elektriciteitsverbruik vrij constant is door de jaren heen. Het gasverbruik fluctueert met het weer en met de maatregelen die we nemen. En de belasting fluctueert met de grillen van de politiek…
In onderstaande grafiek zie je wat onze energieverbruik elk jaar gemiddeld per maand gekost heeft, Ik heb de jaarbedragen bepaald door de maandelijkse voorschotten en de eindafrekeningen bij elkaar op te tellen, en dan te delen door 12. Het gaat dus om elektriciteit, gas, en alle belastingen en netwerkkosten en leveringsshit en al die andere posten op de energiefactuur bij elkaar.
* 2025 tot en met september
Je ziet hier dat wij in 2022 schandalig geprofiteerd hebben van de maatregelen van onze overheid. Het jaar 2024 was duur, vooral door de niet goedkope energie in ons tijdelijke huisje. Maar ook door het te hoge termijnbedrag van Greenchoice, we kregen in 2025 bijna € 900 terug bij de jaarafrekening.
Van kubieke meters naar kWh
Meneer Elders is natuurlijk een fossiel door nog steeds fossiele brandstoffen te verstoken. Ooit zullen ook wij van het gas af moeten, en ons huis op een andere manier moeten verwarmen. Zeer waarschijnlijk met elektriciteit en met een warmtepomp.
Ik ben dus maar eens gaan omrekenen van de kubieke meters gas die wij verstoken naar de hoeveelheid kWh die nodig is om dezelfde hoeveelheid warmte te genereren. In navolging van LuxeOfZuinig gebruik ik hiervoor de factor 9,77 (wat ik misschien af wil ronden op 10, gewoon voor het gemak).
In ons eerste jaar in Elders hebben we net iets minder dan 1.500 m3 gas verstookt. Dat zou dus neerkomen op 14.655 – 15.000 kWh.
Wat zou dat betekenen bij een warmtepomp? Die heeft de eigenschap dat ‘ie meer warmte afgeeft dan hij aan energie verbruikt. Dat heet de Coëfficient of Performance (COP-waarde), lees ik bij de Consumentenbond. Meestal ligt de gemiddelde COP-waarde tussen de 3,0 en 5,0. Dat betekent dat ik 3.000 – 5.000 kWh elektriciteit nodig zou hebben om de hoeveelheid warmte te genereren die we afgelopen jaar nodig hadden om ons huis te verwarmen. Maar goed, dat is op basis van 1 winter.
De komende periode ga ik me wel eens verder verdiepen in warmtepompen. Want ooit zullen we iets moeten met de verwarming van Huize Elders…
Tenslotte
Op 17 september in de avond hebben we even een uurtje de gashaard aangestoken. Een beetje voor de gezelligheid, maar ook omdat het in huis wat kil begon te worden. Gelukkig werd het daarna nog weer een aantal dagen mooi nazomerweer.
Maar nu is het zover. Het stookseizoen is begonnen. We hebben de automatische thermostaat weer ingeschakeld. Er wordt weer automatisch verwarmd als de binnentemperatuur onder onze acceptatiegrens daalt. Er stromen weer grotere hoeveelheden aardgas onze CV-ketel in. Winter is coming…
September. Nazomer of najaar? De R was weer in de maand. De blaadjes dwarrelen weer naar beneden. Op 6 september haalden we de eerste zakken met bladeren uit onze tuin. Blad van de lindeboom. Prima geschikt voor bladcompost. We harken en vegen alles bij elkaar. En eind van de middag ligt er gewoon weer een nieuwe voorraad. De meteorologische herfst is begonnen.
Het weer
De nacht van 1 september begon hier in Elders meteen met 9 millimeter regen. Meer dan een derde van de hele augustusmaand, in één nacht! En twee dagen later viel er tijdens een mini wolkbreuk-annex-onweer in een kwartiertje tijd nog eens 7 millimeter. En op 9 september viel er nog eens 55 millimeter op één dag. Meer dan in de voorgaande twee maanden bij elkaar, en toen was september nog niet eens voor een derde deel voorbij. We hebben deze maand een stukje van het neerslagtekort weggewerkt hier in Elders.
En meer regen betekende ook beduidend minder zonuren. Sowieso is de zonkracht al een stuk minder dan in juni, we zijn al meer dan halverwege tussen de zomerwende en de winterwende. In totaal wekten we tot en met 29 september 497 kWh op met onze zonnepanelen. Daarmee staat september 2025 op de laatste plaats van septembermaanden sinds 2020. Als vandaag nog minimaal 8 kWh oplevert dan kan het nog stijgen naar de een-na-laatste plaats. Een slechte september na een prachtig voorjaar en een mooie zomer.
Oogst
Ook in september liepen we nog regelmatig de moestuin in voor een krop sla, een stronk broccoli, of een paar tomaten. Vers uit de kas of van ons land naar de eettafel. Dat zal de komende periode minder worden, en dat ga ik missen. Tegelijkertijd is het een motivatie om volgend jaar een nog diverser en langer durend tuinseizoen te creëren. Ik heb iets te doen deze winter…
Verder hebben we de perenoogst binnengehaald. Minder uitbundig dan vorig jaar, maar nog steeds zeer welkom.
Medio september leverden ook de tweede lichting tuinbonen hun eerste oogst. Die zijn – hup – door de snijbonenmolen gehaald en de diepvries ingegaan. Ik verwacht ook de komende maand nog te kunnen oogsten van deze planten.
En ook de flespompoenen waren klaar voor de oogst. De foto laat slechts de eerste oogst zien. Uiteindelijk kwam er nog zo’n lading vanaf. Pompoensoep zullen we deze winter niet tekort komen.
Wij versus de hoornaars
Onze buren hebben een nest Europese hoornaars onder hun dakpannen zitten. En dat had onverwachte consequenties voor onze oogst. Eind augustus zagen we dat de hoornaars grote belangstelling hadden voor onze druiven. En in september kwam er een luchtbrug op gang tussen het nest en onze druivenstruik. Een gestage stroom hoornaars vloog naar onze druivenstruik, beet een druif open, en vrat die vakkundig leeg. Het maakte oogsten een uitdaging. Uiteindelijk hebben we de druiven maar gedeeld met de hoornaars, in ruil voor onze rust….
Kas
Zondag 7 september oogstte ik de laatste vleestomaten en de laatste komkommers. Daarna heb ik de planten geruimd. En twee weken later waren de trostomaatjes ook klaar.
Het is vreemd, zo’n kas waar je weer doorheen kunt kijken na een maandenlange groene jungle. Gelukkig hangen er nog grote aantallen pepertjes te rijpen aan de peperplanten. En staat er nog kropsla. De eerste lichting rucola heb ik inmiddels ook gezaaid.
Onlangs had ik een appwisseling met blog-vriend Tom (ja, die iPhone-spender van Tips van Tom). Een van de onderwerpen die ter sprake kwam was het gebruik van sociale media. De emoties die kwamen kijken bij het verwijderen van Whatsapp van je mobiele telefoon. Tom gaf oprecht aan dat het voelde alsof hij iets heel ergs gedaan had, alsof je net het infuus dat je van zuurstof voorziet uit je pols hebt getrokken.
Een hele mooie poëtische omschrijving (sowieso kan Tom goed schrijven, dus ga hem vooral volgen als je dat nog niet doet!). En het is een gevoel dat ik ook herken uit mijn eigen vertrek van diverse social media. Voor mij wederom de bevestiging dat het gebruik van dit soort apps weliswaar nuttig en functioneel, maar inmiddels eigenlijk ook een hele foute verslaving is. Ongeveer op hetzelfde moment zag ik een reactie vanuit de Grote Stad. Van mooie sprookjesschrijfster Mevrouw Hoefnix (die op onverklaarbare wijze verdween uit mijn blogroll en op even onverklaarbare wijze weer verscheen). Zij had het over een IG-account. In mijn plattelands-naïviteit vroeg ik wat dat was. Dat bleek Instagram te zijn. Nou is het verschil tussen Whatsapp en Instagram dat ik Whatsapp ooit wel gebruikt heb, maar Instagram niet. ‘Op Instagram zitten’ is wat mij betreft nog erger dan ‘in Amsterdam zitten’. Die stad en ik zijn nooit een match geweest.
De schijn van contact
Facebook en Twitter heb ik ooit intensief gebruikt. En ik ontdekte dat het een en al oppervlakkigheid is. De schijn van contact. Ooit had ik mijn geboortedatum op mijn Facebook-profiel staan. Ik weet nog dat ik meer dan honderd berichtjes kreeg op mijn verjaardag. Hoe blij me dat maakte. Al die mensen die aan mijn verjaardag dachten door het algoritme aan mijn verjaardag herinnerd werden en gedachteloos op een knopje drukten. Het jaar daarop had ik mijn geboortedatum verwijderd. Niet één berichtje…. Dat is geen contact. Dat is een schijnwereld.
Inmiddels ben ik er al een hele tijd weg. Zorgen over privacy en ook de steeds giftiger cultuur. Aan Instagram, Snapchat, TikTok, en al die andere sociale media ben ik nooit begonnen. Ben ik daardoor mensen uit het oog verloren? Zeker. Maar wat is een contact waard dat geen contact is? Het onregelmatige praatje met mijn buurman, als ik bezig ben in onze tuin, is een miljoenmiljard maal echter dan een felicitatie voor mijn verjaardag door het Facebook-algoritme. Eén knuffel met Hondje was meer waardevol dan een miljoenmiljard kattenfilmpjes. En één gek dansje met Vriendin in onze woonkamer geeft meer echte blijdschap dan een miljoenmiljard dansfilmpjes op TikTok.
LinkedIn
Momenteel ben ik me mentaal aan het voorbereiden op het volledig verwijderen van die ene laatste social media account die ik persoonlijk nog heb. LinkedIn. Het ‘gedoe’ over de aanpassing van hun voorwaarden om mijn bijdragen te gebruiken voor het trainen van hun AI (waarbij ze het schuifje in hun instellingen voor het gemak maar vast op ‘aan’ hebben gezet) is slechts de druppel die de emmer doet overlopen.
Dat schuifje staat inmiddels natuurlijk uit. De apps heb ik al heel lang geleden van mijn apparaten verwijderd, heel af en toe log ik nog even in op mijn laptop. Onlangs heb ik vrijwel al mijn bijdragen en commentaren al verwijderd. En ik vraag me oprecht af waarom ik deze account nog aan zou willen houden. Ik wil toch geen andere baan meer. En kan me ook niet herinneren dat ik er ooit echt iets aan gehad heb. Als ik weer eens inlog zie ik alleen maar zelfbevlekking van consultants die ik toch niet inhuur (want wij hebben aanbestedingsregels) en overbodige mutscursussen van zelfbenoemde ‘coaches’. Dat is net zo’n verspilling van mijn levensenergie als kattenfilmpjes. Misschien zelfs nog wel erger…
En weer voel ik hoe moeilijk het is om mezelf los te maken uit deze wereld. Alsof ik al die mensen, waar ik ooit mee gewerkt heb, zomaar even door het putje spoel. Die apps zijn er ook op ontwikkeld om mij dat gevoel te geven. En tegelijkertijd: als ik door mijn lange lijst van ‘zakelijke contacten’ scroll, dan kan ik mij meer dan 80 procent van deze mensen niet meer herinneren.
Vroeger….
Ik ben oud genoeg om de begindagen van het wereldwijde web meegemaakt te hebben. Vroeger was het wereldwijde web gedecentraliseerd. Met nieuwsgroepen, met persoonlijke websites waar mensen ideeën deelden, zomaar voor niks. Wat ik hier op mijn weblog ook nog steeds doe, en steeds minder anderen met mij.
Maar toen kwamen de grote bedrijven met heel veel geld. Met veel geld en gebruikersgemak werden we de ommuurde tuinen in gelokt. Die vervolgens volgestopt werden en worden met reclame, en waar ons gedrag tot op de laatste pixel en bit bekeken wordt om ons nog effectiever te kunnen bestoken met reclame, ons binnen te houden, en ons zoveel mogelijk persoonlijke gegevens te ontfutselen. Gebruikers werden consumenten. Geld belangrijker dan mensen en contact.
Ergens hebben we misschien een verkeerde afslag genomen…
Ik weet dat ik de zaken misschien erg duister neerzet. Er gebeuren echt nog wel mooie dingen op internet. Mooie gratis en open-source projecten die je kunt gebruiken. Het Fediverse (met onder andere Twitter-alternatief Mastodon), gedecentraliseerd en zonder advertenties, algoritmes en andere duistere shit. Maar een erg groot deel van de online wereld is verprutst. ‘Enshittified’. Ik weet oprecht niet of we dat deel ooit nog terug kunnen claimen.
En inmiddels heb ik ook zorgen over AI. Kunstmatige ‘intelligentie’. De laatste trend in het online wereldje. Dat is niet alleen de schijn van contact, maar ook de schijn van een intelligente gesprekspartner. En dus nog vele malen gevaarlijker voor ons. In elk geval wat mij betreft.
Sinds 2019 neem ik jullie twee keer per jaar mee in een update over het saaiste en meest voorspelbare deel van de financiën van Meneer Elders. Ook na de verkoop van Huize Geldnerd en de aankoop van Huize Elders is er nog steeds een hypotheek. En omdat ik nou eenmaal houd van tradities, blijft de halfjaarlijkse Hypotheekupdate in stand. Zo lang als er nog een hypotheek is, tenminste…
Lineaire Hypotheek
De vaste lezers weten dat wij een lineaire hypotheek hebben. Die kenmerkt zich door elke maand dezelfde aflossing (hypotheekbedrag gedeeld door aantal maanden looptijd) en dus ook elke maand een lagere rente over het resterende uitstaande bedrag.
Dit in tegenstelling tot een annuïteitenhypotheek. Daar zijn de maandlasten elke maand hetzelfde. Aan het begin van de looptijd betaal je veel rente en weinig aflossing, en naarmate de looptijd vordert daalt het rentebedrag en stijgt de aflossing. We doen hier niet aan aflossingsvrije hypotheken, prima voor sommige mensen, maar daar heb ik een paar dure lessen mee geleerd.
Strategie
De afgelopen jaren hebben we in hoog tempo versneld afgelost via de sneeuwbalmethode. Je kunt er lang en breed over discussiëren of dat de meest winstgevende keuze is gegeven de lage rente die wij hebben (2,06% tot 2036) en het gemiddeld rendement op beleggingen, maar ik vind dat in onze situatie nog steeds de juiste keuze. Hoe lager de hypotheek, hoe lager onze maandlasten. En dat tikt dubbel aan als je niet meer werkt, want geld dat ik niet meer uitgeef hoef ik ook niet bij elkaar te sparen of te beleggen. Wij zijn dus nog steeds een trouw lid van de VVLM, de Vereniging Voor Lage Maandlasten.
Naast de maandelijks groeiende sneeuwbal deden wij voor Huize Geldnerd ook elke maand een extra aflossing van € 1.000. Gewoon, omdat het kon. En de hypotheekverstrekker incasseerde natuurlijk elke maand keurig de reguliere rente en aflossing. Beide componenten werden elke maand weer een stukje lager, het mooie effect van versneld aflossen op een lineaire hypotheek.
De sneeuwbal is er nog steeds. Mijn spreadsheet berekent die maandelijks automatisch gebaseerd op mijn uitgangspunt (het bedrag van de eerste hypotheekbetaling eind 2016) en de huidige maandelijkse rente en aflossing. De extra aflossing doen we niet meer.
Onze strategie is nog steeds simpel en doeltreffend. Onze totale maandlasten blijven gelijk, maar een steeds groter deel bestaat uit aflossing en een steeds kleiner deel bestaat uit rente.
Het begin
We vertrekken vanuit de situatie van ons huis toen we van start gingen. Dat zijn eigenlijk twee startsituaties: eind november 2016 en eind juni 2024. Eind 2016 hebben we Huize Geldnerd voor ongeveer 30 procent van de aankoopprijs met eigen geld gefinancierd. De rest werd ingevuld met de lineaire hypotheek.
In 2024 is Huize Elders voor iets meer dan 70 procent van de aankoopprijs met eigen geld gefinancierd. De hypotheek was slechts iets meer dan 25 procent. En om het helemaal realistisch te maken had het huis in de nieuwe situatie eigenlijk 25 procent lager moeten zijn.
Waar staan we nu?
In onderstaande grafiek zie je hoe de verschillende onderdelen van onze maandlasten zich ontwikkelen. Geen extra aflossing meer, alleen nog reguliere aflossing en sneeuwbal. En rente. Een steeds groter percentage aflossing, en steeds minder rente. Van elke euro die we in de hypotheek steken gaat inmiddels 85,3 cent naar ons vermogen. En nog maar 14,7 cent naar de bank. Terwijl onze totale maandlasten gewoon constant blijven.
Het wonder van de sneeuwbal blijft ook mijzelf verbazen. Erover lezen is toch echt anders dan het voor je eigen ogen zien gebeuren. Je ziet de grafiek gewoon exponentieel worden, het lijntje gaat steeds steiler omhoog. We hebben na de aankoop van Huize Elders de draad gewoon weer opgepakt, al gaat het lijntje iets minder steil omhoog door het ontbreken van de extra aflossing. Maar elke maand wordt de sneeuwbal groter. Zoals het hoort met een sneeuwbal. De maandelijkse sneeuwbal is al anderhalf keer de reguliere aflossing. In minder dan 10 jaar.
Inmiddels lossen we weer elke maand 1,0 procent van de resterende hypotheek af. Dat percentage stijgt gestaag, een jaar geleden was het nog minder dan 0,9 procent. En je ziet het verschil met de situatie tot eind 2023, toen we bij Huize Geldnerd naast de sneeuwbal ook nog een extra aflossing van € 1.000 per maand deden.
De totale aflossing bedraagt inmiddels 60,9 procent van de oorspronkelijke hypotheek (voorjaar 2025: 58,6%). En de huidige loan-to-value ratio (LTV) bedraagt 23,9 procent.
In onderstaande grafiek zie je de ontwikkeling van de LTV sinds de aankoop. De piek begin 2017 kwam uiteraard doordat onze eerste WOZ-waarde lager was dan de aankoopprijs. De grotere dalingen in 2017 komen door de eerste extra aflossingen, het jaarlijkse sprongetje naar beneden is het moment dat ik een nieuwe WOZ-waarde gebruik om de LTV te berekenen.
Ook in 2025 zie je die piek. Want lagere WOZ dan aankoopprijs. Niet onverwacht en ook niet erg. Maar het fijne blijft toch nog steeds de gestaag dalende lijn… Een steeds kleiner deel van het huis is schuld, een steeds groter deel is vermogen.
Om de voortgang verder te visualiseren heb ik de plaatjes met de stand van zaken van juni 2024 en nu nog even naast elkaar gezet. De aflossingen zijn inmiddels duidelijk zichtbaar. We hebben sinds juni 2024 dan ook al 13,0 procent van de hypotheek afgelost.
Prognose
Uiterlijk medio 2033 verwachten we hypotheekvrij te zijn. Dat is nog steeds ruimschoots voor het aflopen van de rentevaste periode, die loopt tot eind 2036.
En het is ook een uiterste datum. Het wordt steeds waarschijnlijker dat we de resterende hypotheek op enig moment in één keer aflossen. Onze rente is nog steeds lager dan de huidige marktrente, dus de bank zou daar geen enkel bezwaar tegen hebben.
in onderstaande grafiek geeft de blauwe stippellijn het oorspronkelijke aflossingsschema van onze hypotheek weer, de situatie waarin we braaf elke maand zouden betalen wat de bank ons vroeg. De lichtblauwe lijn is de werkelijke restwaarde van onze hypotheek, de gele stippellijn is de prognose als we volgens de huidige sneeuwbalstrategie doorgaan. En die zie je medio 2033 mooi op nul uitkomen. De verticale zwarte lijnen markeren de maanden waarin ik een hypotheekblog heb geschreven.
En zelfs nu geldt nog de gebruikelijke disclaimer dat het leven altijd anders kan gaan dan je van plan bent! Maar dat schreef ik in alle vorige hypotheekupdates ook, en vooralsnog zijn we weer een half jaar dichter bij een hypotheekvrij leven. En bijna zeven jaar dichter bij een hypotheekvrij leven dan in mijn eerste hypotheekupdate.
Twee weken geleden nam ik jullie mee in de aanpak van een van de woeste hoeken in onze tuin. Daar dook een verdachte opening op. We waren niet alleen in onze tuin hier in de wildernis van Elders!
Gadget Alert! Ik heb een wildcamera gekocht. Die heeft een weekje cameratoezicht gehouden in de buurt van het betreffende hol. Dat leverde geen verdachte bewegingen op.
De afgelopen dagen en nachten heeft de camera toezicht gehouden op de composthoop. Dat leverde onderstaand nachtelijk beeld op. Niet de beste kwaliteit, uit deze en enkele andere foto’s bleek dat het sujet in kwestie haast had. Dit is de beste minst slechte foto. Het lijkt een marter, met een prooi in de bek.
De camera staat nog steeds paraat. Ik hoop op meer beelden…
Uiteraard ben ik alweer een tijdje bezig met mijn begroting voor het komende jaar. Veel mensen zullen denken ‘wat vroeg!’, maar ik vind het zelf helemaal niet vroeg. Als rijksambtenaar was ik gewend dat de begroting voor het volgende jaar aan het begin van de zomer al klaar was. Na terugkomst van de vakantie deed de ministerraad dan nog een ritueel dansje rond de laatste tienden van procenten aan koopkracht, en dan was het alweer Prinsjesdag en werd de begroting ceremonieel in een koffertje naar het parlement gebracht.
Is begroten voor mij dringend noodzakelijk? Neen. De financiën zijn op orde en verrassingen zijn er zelden in Huize Elders! Maar in 2002 was het doornemen van mijn inkomsten en uitgaven, en het maken van een budget, het begin van mijn reis naar financiële onafhankelijkheid. En als eerbetoon aan dat bescheiden begin, en ook een beetje vanwege beroepsdeformatie als financial, en omdat ik een beetje OCD ben en moeite heb om gewoontes los te laten, maak ik ook nu weer een begroting voor het komende jaar. Het juiste moment om alle inkomsten en uitgaven nog weer eens een keertje door te lopen. Wat valt er mee, wat valt er tegen? Wat mag er geschrapt worden, en wat komt er juist bij? Het is een kwestie van bijhouden, net als mijn hele financiële systeem.
En dit jaar ben ik ook iets nieuwsgieriger dan in andere jaren. Het jaar 2025 was ons eerste volledig jaar in Elders. Ik heb dus meer informatie dan een jaar geleden. In deze blogpost een overzicht van de belangrijkste bewegingen.
Over onze financiën
Meneer Elders en Vriendin hebben grotendeels gescheiden financiën. We hebben een gezamenlijke bankrekening waar we maandelijks geld op storten voor de gezamenlijke huishouding. En we zijn allebei voor 50 procent eigenaar van Huize Elders. Aflossing van de hypotheek en groot onderhoud van de woning betalen we elk voor de helft. De overige kosten van de gezamenlijke huishouding worden verdeeld naar rato van ons netto maandinkomen. Die verschillen overigens niet zo heel veel, de verhouding daar is ook al jaren bijna 50 / 50.
Onze salarissen en andere inkomsten ontvangen we op onze eigen bankrekeningen, waarvandaan we maandelijks automatisch onze bijdrage aan de gezamenlijke huishouding overmaken. De rest is vrij voor eigen besteding. In de praktijk gaat bij ons allebei het merendeel naar de spaar- en beleggingsrekeningen, al volgen we daar wel verschillende strategieën.
De begroting is ook bedoeld om onze beider maandelijkse bijdrage aan de gezamenlijke huishouding te bepalen. Die bereken ik altijd nadat de salarisbrieven van januari binnengekomen zijn. Dan weten we immers het effect van al het gedraai aan de koopkrachtknopjes, belastingwijzigingen, en de nieuwe pensioenpremies, bij elkaar.
Jezelf eerst betalen!
Wat al heel lang een hoeksteen is van mijn persoonlijke financiën: mijzelf eerst betalen. Zodra mijn salaris is binnengekomen vinden er een aantal overboekingen plaats. Er gaat een bedrag naar mijn beleggingsrekening, voor mijn maandelijkse aankoop. Er gaat een bijdrage naar mijn spaarrekening, voor het vullen van de potjes. En er gaat geld naar de gezamenlijke rekening voor de aflossing van de hypotheek en voor onze gezamenlijke huishouding. Van wat er overblijft betaal ik mijn persoonlijke uitgaven. Mijn auto, mijn telefoonabonnement, dat soort dingen.
De maandelijkse inleg op mijn beleggingsrekening is ooit begonnen met € 1.000 per maand. Mijn doel was om te indexeren met de inflatie. Maar inmiddels maak ik maandelijks € 1.600 over naar mijn beleggingsrekening. Daarmee is de stijging van mijn inleg ongeveer het dubbele van de inflatie. Gewoon, omdat het kan.
Een andere hoeksteen van mijn financiën is het Potjessysteem. Het maakt dat ik automatisch spaar voor grote uitgaven, en altijd geld klaar heb staan voor grote uitgaven.
Inkomsten
Naar verwachting gaat er niet veel veranderen aan de inkomstenkant. Op 1 januari 2026 krijg ik er 35 euro nominaal bij, en op 1 juli 2026 nog eens een loonstijging van 1,25%. Het houdt de inflatie niet bij, zullen we maar zeggen.
Verder verwacht ik komend jaar € 750 aan rente-inkomsten. Dat is lager dan dit jaar. Deels komt dit door de lagere rentestanden, ik verwacht op dit moment niet dat de rente komend jaar gaat stijgen. Dalen hopelijk ook niet meer. Maar ik verwacht ook dat ik in 2026 minder spaargeld aanhoud. Het potje dat we afgelopen jaar hebben aangehouden na de aankoop van Huize Elders is de afgelopen periode besteed aan nieuwe kozijnen en ramen, en schilderwerk.
Ook reken ik volgend jaar op € 9.250 aan dividend-inkomen. Het dividend-inkomen wordt zoals gebruikelijk herbelegd. In afwachting van andere tijden.
Aan de inkomstenkant ziet alles er hiermee redelijk overzichtelijk uit.
Uitgaven
Veel dingetjes blijven zoals ze zijn. Internet en mobiele telefonie bijvoorbeeld. Dat zijn dingen waar we vaste contracten voor hebben, en die ik herzie tegen de tijd dat die contracten aflopen. Maar die kan ik nu eenvoudig begroten, rekening houdend met een inflatiecorrectie ergens in het jaar. Ons tweejarig internetabonnement loopt medio 2026 af, dan ga ik weer eens rondkijken. Inmiddels weet ik dat er hier in de straat wel een glasvezelkabel ligt, maar dat Huize Elders daar nog niet op aangesloten is.
Wat er weggevallen is
Mijn begroting voor 2026 mist een hele grote kostenpost die er een jaar geleden nog wel was. De maandelijkse uitgaven voor ons dierbare Hondje. Dieetvoer, uitlaatservice, medische kosten, de laatste jaren kostte hij ons gemiddeld ongeveer € 650 per maand. Ik had het met liefde nog jaren aan hem uitgegeven, maar het mocht niet zo zijn.
Op enig moment zal er een nieuw Hondje op ons pad komen. Maar wanneer, dat weten we nog niet. In mijn begroting voor 2026 dus even geen post ‘Huisdieren’. 😢
Woonlasten
De woonlasten zijn met afstand de grootste uitgave in onze begroting, met bijna tweederde van ons gezamenlijke maandelijkse budget. Alhoewel…. Deels is het natuurlijk geen uitgave, maar vermogensopbouw. De maandelijkse aflossing van onze hypotheek maakt dat de stapel stenen die tezamen Huize Elders vormen steeds meer van ons wordt. De totale maandelijkse hypotheeklast is al jaren constant, die hebben we ‘vastgeklikt’ op het bedrag van de eerste betaling uit 2016. Onze hypotheekstrategie kun je volgen in onze halfjaarlijkse hypotheekupdates.
Aan de gemeentebelastingen en waterschapslasten kunnen we niet zo heel veel doen. Ik houd rekening met een stijging van een procent of 6, twee keer de inflatie. Idem voor de drinkwaterrekening, daar valt ook niks in te kiezen.
Onze woonverzekeringen (opstal en inboedel) en ons energiecontract houd ik jaarlijks tegen het licht. Met name op het gebied van energie en verwarming hebben we nog wel een aantal keuzes te maken. Maar voor komend jaar ben ik vooral benieuwd van de effecten van onze nieuwe kozijnen en ramen op onze energierekening.
Boodschappen
Alles wordt duurder, hoor en lees je overal. En dat is vrijwel altijd ook zo. Als je de ontwikkeling van onze maandelijkse boodschappen bekijkt dan slaat de schrik je om het hart. In 2017 hadden we gemiddeld ongeveer € 410 per maand nodig voor de boodschappen. In de eerste acht maanden van 2025 was het gemiddeld € 580. Een stijging van bijna 41,5 procent. Ik heb deze analyse gemaakt toen september nog niet helemaal voorbij was, vandaar dat ik de informatie tot en met augustus gebruik.
En eigenlijk valt me dat nog best wel mee. In de periode januari 2017 tot en met augustus 2025 bedroeg de inflatie conform Europese Consumenten Prijs Index ook ruim 36 procent. Dat verklaart al een heel belangrijk deel van de stijging.
Ons leven is in die periode sterk veranderd. Tot en met 2023 kwam het merendeel van onze boodschappen van de Albert Heijn, die de markt in Geldnerd City stevig in handen heeft. Die blauwe boodschappenschuiver is niet de goedkoopste van het land, dat is algemeen bekend. We maakten ook gretig gebruik van de speciaalzaken voor bijzonder brood, bijzondere kaasjes, wijn, en andere lekkernijen. En combineerden dat met frequent bezoek aan de lokale horeca en een minstens even frequente bestelling via een van de lokale Thuisbezorgers.
Hoe anders is het nu. Van Albert Heijn zijn we overgestapt naar de discounters. Halen ook regelmatig dingetjes over de landsgrens. Maar we zijn veel minder te vinden in de speciaalzaken. En minder in de horeca. Vooral veel minder horeca. De Thuisbezorgd-app is al meer dan een jaar van mijn telefoon af, al krijg ik steeds wanhopiger mailtjes met steeds hogere kortingbeloftes, als ik maar zou bestellen. Maar ja, er valt hier niks thuis te bezorgen. Heerlijk rustig eigenlijk wel. En ook de speciaalzaken moet je hier met een vergrootglas zoeken.
In 2017 besteedden we maandelijks gemiddeld € 250 in de horeca (inclusief bestellingen). In de eerste acht maanden van 2025 was dat gemiddeld € 80. De laatste twee jaar zie ik onze totale huishoudelijke lasten (supermarkt en speciaalzaken) min of meer constant zijn. Dat is vooral volledig de verdienste van de immer koopjesjagende en creatief kokende Vriendin!
Toch ga ik voor volgend jaar uit van de inflatie, die is momenteel ongeveer 3,0 procent. Want je kunt jezelf ook té rijk rekenen. Stilletjes en hoopvol kijk ik ook naar de dalende boodschappenlijn in 2025. Ik hoop dat daar ook een beetje het eten-uit-eigen-tuin effect bij zit…
ICT en privacy
Ah. Software. Wat mij betreft is er een speciaal plekje in de diepste krochten van de hel gereserveerd voor de grote softwarebedrijven. Ons lokken met mooie praatjes, ons vastzetten in een ommuurde tuin, ons een abonnement aansmeren waar we nooit meer vanaf komen, en er dan ook nog met onze gegevens vandoor gaan.
Gelukkig heb ik hier eind 2024 definitief afscheid van genomen. Maar dat betekent niet dat ik geen geld meer reserveer voor het gebruik van software. In het verleden spendeerde ik jaarlijks ongeveer € 40 aan Microsoft Office 365 OneDrive CoPilot AI-whatever-ze-die-shit-inmiddels-noemen. Ook had ik een inmiddels niet meer bestaand abonnement op de notitie-app Evernote, dat een aantal jaren geleden ten prooi viel aan de aasgieren van Bending Spoons. Dat abonnement kostte € 30 per jaar. Ook kocht ik ongeveer eens in de vijf jaar een nieuwe laptop met een Windows-licentie. Een losse Windows 11 Home licentie kost momenteel € 129 bij Microsoft. In totaal ongeveer € 100 per jaar.
Inmiddels beschouw ik dat bedrag als mijn budget voor donaties aan open-source softwareprojecten. De afgelopen jaren heb ik gedoneerd aan Mozilla Thunderbird, FreeFileSync, en GnuCash. Komend jaar is in elk geval Linux Mint aan de beurt.
En stilletjes betaal ik inmiddels weer voor software. Of eigenlijk: voor veiligheid en privacy. Ik heb een betaald abonnement genomen op Proton. Ik overweeg dat uit te breiden naar Proton Unlimited voor € 120 per jaar. Privacy heeft een prijs, en die betaal ik graag. Met euro’s. Niet met mijn persoonlijke gegevens. Er is nog één hoepeltje dat Proton door moet gaan springen voordat ik mijn abonnement uitbreid. De langverwachte Linux-client voor Proton Drive. Zodat ik mijn Proton Drive vanaf mijn laptop rechtstreeks kan benaderen.
Overige uitgaven
Onlangs zei ik ook tegen Vriendin dat we eigenlijk niet zo heel veel geld meer uitgeven. We doen wat we leuk vinden en waar we zin in hebben, en voor ons gevoel ontzeggen we onszelf niets. Tegenwoordig is een bezoekje aan een tuincentrum voor ons al een grote uitspatting. Al gaan we daar vooral heen om inspiratie op te doen. Het is een sport om plantjes zelf op te kweken, en niet de veel-te-duur-en-kant-en-klaar-opgeblazen-kasversies van het tuincentrum te kopen.
En er is één andere uitgave die we graag zouden doen. Een schoonmaakster. Maar ondanks herhaalde pogingen is het ons nog niet gelukt om hier in Elders een goede en betrouwbare schoonmaakster (m/v) te vinden. Dat begroot ik dus ook maar even niet.
Beleggen
Ik ben van plan om mijn maandelijkse inleg op de beleggingsrekening te verhogen van € 1.600 naar € 1.800. Elke euro extra die ik aan het werk kan zetten telt. Ik handhaaf mijn strategie om alleen nog dividend-ETFs te kopen. Waarom? Hierom!
Pottenkijkers
Zoals gebruikelijk kijk ik pas eind van het jaar gedetailleerd naar de potjes. Sowieso wacht ik op het jaarlijkse bericht van de zorgverzekeraars en hun nieuwe plannen voor het leegroven van mijn bankrekening. Maar op basis van het afgelopen jaar heb ik al wel een kleine doorkijk gemaakt.
Een aantal potjes zal niet veranderen. Ik blijf mijn maandelijkse inleg doen voor het verlengen van het abonnement op The Economist en het opzij leggen van geld voor een nieuwe bril. Ik verwacht mijn maandelijkse reservering voor de jaarpremie zorgverzekering wederom met een paar tientjes te moeten verhogen. Dat verwacht ik ook voor mijn maandelijkse reserveringen voor de belastingen.
Ik ben van plan om mijn maandelijkse reservering voor kleding te verlagen. Mijn leven is na het vertrek bij de Rijksoverheid wat dat betreft een stuk simpeler geworden, een kostuum is niet alleen onnodig maar zelfs ongewenst. En nu de termijn tot de eindstreep overzichtelijk is, hoef ik ook geen grote aanvullingen meer te doen. Als totaal verwacht ik mijn maandelijkse inleg op de spaarrekening voor mijn potjes iets te kunnen verlagen. Meer geld voor de beleggingsrekening dus.
Zoals ik al schreef verwacht ik dat ik in 2026 minder spaargeld aanhoud. Het grootste verschil zit in het potje voor onderhoud aan het huis, dat we vorig jaar aan zijn gaan houden na de aankoop van huize Elders. inmiddels krijgen we wat beter zicht op wat er wanneer nodig gaat zijn, en durf ik me te veroorloven om dat niet meteen paraat op de bankrekening te hebben staan.
Tenslotte
De komende maanden zullen er nog wel wat kleinere verschuivingen plaatsvinden in mijn begroting. Verschuivingen zijn niet erg. Ook gedurende het jaar pas ik de begroting voor de resterende maanden aan, bijvoorbeeld als werkelijke indexeringen van contracten bekend zijn (en tegenvallen).
Het is altijd weer een fijn moment als mijn begroting er is. Het geeft rust. En dat is toch wel het belangrijkste in een mensenleven.
Ben jij al bezig met je begroting voor volgende jaar?
Binnenkort loopt de ondersteuning op Windows 10 af. Ik ga daar geen last van hebben. Eind vorig jaar stapte ik definitief over naar Linux. Gratis. Open Source. Controle over mijn eigen gegevens, en niemand die over mijn schouder meekijkt. Hoe bevalt dat inmiddels?
Daar kan ik kort over zijn. I never looked back. Eigenlijk had ik dit jaren eerder moeten doen.
Nu had ik me ook grondig voorbereid. Had een overzicht gemaakt van alle software die ik gebruik, en ben daarin stapsgewijs overgegaan naar gratis en open source software. Software die ook op Linux te gebruiken is. Had een oude laptop ingericht om eens rustig op te testen. En kocht een nieuwe die een wereldreis maakte om hier in Elders te komen
En ik heb het mezelf niet al te moeilijk gemaakt. Ik heb gekozen voor Linux Mint. Dat is redelijk laagdrempelig. Lijkt op Windows van een jaar of 10 geleden, maar is inmiddels makkelijk te installeren en te gebruiken. LibreOffice (net zo makkelijk als Microsoft Office, en sowieso ook met meer functies dan je ooit zult gebruiken) wordt standaard meegeïnstalleerd. Net als de Firefox webbrowser en de Thunderbird e-mail client. OK, je hebt een probleem als je alleen een Outlook-mailadres gebruikt. Dat werkt prima in Thunderbird, maar dan kom je natuurlijk nooit van Microsoft af… Alhoewel sommige mensen gewoon overstappen van Microsoft naar Google. Ik begrijp daar anno 2025 werkelijk niks meer van. Gelukkig heeft hij meer verstand van persoonlijke financiën…
Eén van de mooie dingen aan Linux is dat het bestaat uit heel veel verschillende onderdeeltjes, die door (groepjes) enthousiastelingen worden bijgehouden. Microsoft werkt met een maandelijkse Patch Tuesday. Maar in Linux verschijnt er bijna elke keer dat ik inlog wel een rood stipje bij het icoon van de Update Manager in mijn Task Bar onderaan het scherm. Een keer klikken met de muis en alle beschikbare updates worden geïnstalleerd. Met vaak mooie verrassende nieuwe functies als resultaat. En ik ben zelfs al een keer naar een hele nieuwe versie van Linux Mint gegaan. Ook dat was één druk op de knop, en eventjes wachten. Maar zonder al die opdringerige update-berichten van Microsoft. Het was gewoon mijn eigen keuze.
Ik weet het, de drempel is hoog. We zijn allemaal vakkundig naar binnen gezogen in de ommuurde tuinen van de grote technologie-bedrijven.Meta, Alphabet/Google, Microsoft, Apple. Ook ik heb nog steeds een smartphone en een tablet van Apple. Maar op mijn laptop ben ik vrij. Geen cloud. Geen Microsoft. Geen Google. Geen Meta. Alleen ik en mijn data.
Linux wordt steeds makkelijker. Je hoeft geen nerd meer te zijn om er mee te kunnen werken. En projectjes als deze maken het ook steeds makkelijker.
Jij maakt niet de fout om over te stappen op Windows 11, toch?
NB: op 25 september 2025 werd duidelijk dat Microsoft, onder druk van consumentenorganisaties, nog een jaar langer ‘gratis’ ondersteuning geeft op Windows 10. Dan heb je wat langer de tijd om over te stappen op Linux, en jezelf te bevrijden van het juk van de grote softwarebedrijven…