Evaluatie moestuinjaar 2026

  • Bericht gepubliceerd op:
  • Berichtcategorie:Tuin
  • Bericht reacties:6 reacties

Net als vorig jaar werden in februari van dit jaar de eerste kweekbakjes in stelling gebracht, en werden de eerste zaadjes in de grond gelegd. Dit was de start van het Moestuinjaar 2026. Maandelijks nam ik jullie in mijn Tuindagboek mee in de hoogte- en dieptepunten van het moestuinjaar.

Inmiddels is de kas geruimd (en is er rucola gezaaid voor de winterteelt) en zijn de meeste moestuinvakken ingezaaid met een groenbemester (incarnaatklaver), al staat er nog prei en spruitjes die de komende maanden geoogst zullen worden, en knoflook die we in de vroege zomer van volgend jaar zullen oogsten. Ons tweede volledige moestuinjaar in Elders is officieel voorbij. Net als vorig jaar is het dus tijd voor kritische zelfevaluatie. Wat ging er goed, wat kan er beter? Welke lessen leer ik daarvan voor komende jaren?

De lessen van vorig jaar

Vorig jaar leerde ik ook een aantal lessen. Laten we eerst maar eens kijken wat daarvan terechtgekomen is.

Meer diversiteit

Hier geef ik mijzelf een voldoende. Ik had meer verschillende soorten groenten. Maar in de kas deed ik dat bijvoorbeeld niet. Dat leidde tot een overdosis komkommers. Waar mijn collega’s overigens dankbaar van meeprofiteerden. Een aantal malen kwam er ’s ochtends anderhalve kilo snackkomkommers mee naar kantoor, die steevast binnen anderhalf uur verdwenen waren.

Volgend jaar wil ik daar echt iets aan doen. Maximaal vier komkommerplanten.

Moeilijk om zelf opgekweekte plantjes niet te gebruiken

Dit is een punt waarmee ik moet leren leven. Vanaf februari zorg je dagelijks voor zo’n zaadje. Om het plantje dat daaruit voortkomt dan niet te gebruiken doet pijn, fysieke pijn.

Dit jaar heb ik er wel voor gezorgd dat al die plantjes goed terechtkwamen, bijvoorbeeld bij collega’s die ook gingen moestuinieren.

Meer spreiding in de tijd

Verbeterpuntje. Alle tuinbonen in één keer de grond in. Idem de tomaten en komkommers. Alleen bij de sla heb ik trouw elke drie weken een nieuwe ronde gezaaid. Dat kan en moet echt beter. Planning. Planning.

Verwerkingscapaciteit

Er gaat nog teveel oogst verloren. Het is zaak om vooraf beter na te denken over wat we doen met onze opbrengsten. Maar dat kost tijd. En die hebben we nog niet. Een extra reden om te stoppen met werken, of in elk geval minder te gaan werken.

Water geven

Ik gaf teveel water, met name in de kas. De sensor helpt mij om dat beter te doseren. Maar er is nog een verandering. Vorige jaren gaf ik ’s avonds water in de kas. Maar ik las overal dat het beter was om dit ’s ochtends vroeg te doen. Zodat de planten op warme dagen zich helemaal vol kunnen zuigen om de hitte van de dag te doorstaan. ’s Avonds water geven leidt ook tot vochtigheid en meer kans op rot.

Dus is ’s ochtends water geven onderdeel geworden van mijn dagelijkse routine. Ook op werkdagen. kopje koffie, ontbijt, en even de kas in en de moestuin checken. Dan maar een half uurtje later naar kantoor. De moestuin en de kas varen er wel bij. En het is voor mij de meest rustgevende start van de dag die ik kan bedenken. Dat is een blijvertje!

Kwaliteit van de grond

Ook dit jaar heb ik weer geïnvesteerd in de kwaliteit van de grond. Anderhalve kubieke meter compost. Ook nu verzamelen we weer zoveel mogelijk blad voor bladcompost. Iets om te blijven doen! Je kunt niet blijven vragen van je grond zonder iets terug te geven.

Meer fruit

Dit is onderhanden werk. Het leeghalen van de woestenij is nog niet helemaal afgerond. Dat is waar het fruit moet komen. Enkele stronken zijn Zeer Hardnekkig. Er staan voldoende fruitstruiken klaar. Klusje voor mijn kerstvakantie. En voor 2027, vrees ik.

Beter op de tomaten letten

In 2024 en 2025 heb ik de tomatenplanten te dicht laten groeien. Daardoor had ik uiteindelijk een korter seizoen omdat een aantal planten ten prooi viel aan de meeldauw. Tomaten hebben licht, lucht en (dus) ruimte nodig, je moet ze niet teveel proppen.

Met gepaste trots kan ik zeggen dat het dit jaar beter ging. Ik heb elke week meerdere malen de diefjes verwijderd en tweewekelijks drastisch gesnoeid. Het resultaat was een betere oogst en een langer durend seizoen.

Wat heb ik gedaan met die lessen?

Tsja. Je leest het. De resultaten zijn gemengd, met de ene les heb ik meer gedaan dan met de andere. Maar ik heb veel dingen wel bewust anders gedaan, en daar (letterlijk) de vruchten van geplukt! Daar ben ik blij mee.

Nieuwe lessen van dit jaar

Ook dit jaar zijn er lessen te leren:

  1. Wat echt nog beter kan is de diversiteit in de kas. Komend jaar mag ik van mijzelf maximaal vier snackkomkommerplanten. Dit jaar waren het er acht. In de moestuinplanning voor 2027 zal ik hier extra aandacht aan geven.
  2. De basilicum rond de tomaten heeft goed gewerkt. Die komt komend jaar zeker terug.
  3. Een aandachtspunt is het plannen van de tweede teeltronde vanaf eind juni / begin juli. Dit jaar vielen er lege plekken in de moestuin. Dat is jammer. De courgette bijvoorbeeld kan echt een tweede serie planten gebruiken.
  4. Ik schakelde over naar plasticvrij touw. Maar dat bleek slecht bestand te zijn tegen de combinatie van hitte en hoge luchtvochtigheid in de kas. De ene na de andere plant stortte ter aarde. Gelukkig meestal zonder grote schade, maar toch.
  5. We hebben te weinig tijd om de oogst te verwerken. Te druk in ons hoofd en met ons werk. Dat roept vragen op over de hoeveelheid tijd die we nog in ons werk bij onze werkgevers willen steken.
  6. Ik moet beter bijhouden wat waar gestaan heeft en doorwisselen. Knoflook op de plek waar vorig jaar de uien stonden was misschien niet het beste idee.
  7. Er is meer opslagcapaciteit van (regen)water nodig voor droge periodes. Dit jaar is er in Elders nog geen onttrekkingsverbod geweest voor grondwater. Maar daar kan ik voor de toekomst niet meer op rekenen. Met mijn huidige opslagcapaciteit is dan in een paar weken al mijn werk voor het hele jaar verloren en is er geen oogst voor de komende winter.

Genoeg dingen dus om aan te werken en rekening mee te houden voor het komende tuinseizoen. Maar welke lessen trek jij uit het tuinseizoen?

Herfst. Mist.

  • Bericht gepubliceerd op:
  • Berichtcategorie:Leven
  • Bericht reacties:15 reacties

En dan dit (beetje wazige) beeld vanuit je woonkamer als je ’s ochtends je kopje koffie zit te drinken. We wonen in het paradijs.

Ben jij ook jaloers op mij?

Winterklaar maken

  • Bericht gepubliceerd op:
  • Berichtcategorie:Leven
  • Bericht reacties:7 reacties

Inmiddels is het echt herfst. We hebben de eerste nachtvorst gehad, véél later dan normaal, en werden wakker met het rijp op de akkers. Dat is een signaal om de hele boel nu echt winterklaar te maken.

Dus zijn de tuinslangen leeg en droog opgerold en opgeborgen. Het beschermkapje is over de buitenkraan gezet. En de regentonnen heb ik leeg laten lopen, het kraantje blijft openstaan tot het voorjaar.

Ook de grondwaterpomp is losgekoppeld, het achtergebleven water heb ik eruit laten lopen. Daarna is de pomp droog en vorstvrij opgeborgen tot het voorjaar.

Met het leeghalen de dakgoten wacht ik nog even. Het blad valt momenteel in hoog tempo van de bomen. Daarna maak ik ook nog de dakgoten schoon. De afgelopen weekenden hebben we al minstens anderhalve kuub blad verzameld. Dat wordt het komende jaar hopelijk omgezet in bladcompost voor gebruik in eigen tuin.

Ook in de moestuin waren er nog klusjes. Ik heb de laatste broccoli geoogst en de planten uitgegraven. Er is nog prei, er staat een quiche met prei, geitenkaas en walnoten van de boom van de buren in de oven terwijl ik dit schrijf. Prei is er nog genoeg de komende maanden. En spruitjes. En de diepvries ligt nog vol met erwtjes, tomaten, tuinbonen, broccoli en cougetteplakken.

Laat maar komen die winter. Binnenkort komen hier al de kerstversieringen. En vooral: op naar de kerstvakantie (ik heb vijf weken vrij gepland staan, juhj!). En daarna: op naar het voorjaar. Naar het nieuwe tuinseizoen.

Ben jij klaar voor de winter?

De wraak van Apple

Ik had natuurlijk beter moeten weten. Mijn apparaten horen alles. En ze lezen mee met wat ik schrijf. Dus toen ik mopperend en pruttelend in mijzelf binnen gehoorsafstand van mijn Apple apparaten schreef over de end-of-life situatie van mijn Apple Watch ging er op de achtergrond een Red Dash Alpha Priority Message (ken uw klassiekers, ja zo oud ben ik) naar het Gebruikers Controle Centrum van Apple.

En daar komt uiteraard geen mensenhand meer aan te pas. De Apple Intelligence weet wat ‘m te doen staat. Zodra mijn blogpost verscheen ging er een codebericht naar mijn iPhone. Execute Order 66 (ook al zo’n klassieker). En mijn iPhone gehoorzaamde. Het kon niet anders.

De volgende ochtend viel de telefoon uit mijn handen. Ik weet zeker dat ‘ie zich losrukte uit mijn hand! En ondanks mijn boomer-foliohoesje zat er een grote ster in het scherm toen ik ‘m weer oppakte. En een aantal barsten.

Maar dat was niet alles. In de dagen erna viel de telefoon een aantal keren uit. Als ik ‘m dan weer opstartte ging dat allemaal normaal. Maar dat is natuurlijk niet wat je hoopt, een telefoon die ermee stopt zonder dat je op de ‘uit’-knop drukt. En zo oud was ‘ie nog niet. Een iPhone 14 Pro. Vier jaar oud. Ik wil er vijf of zes jaar mee doen.

Tsja. Wat doe je dan? Vijfhonderd euro uitgeven aan een onzekere reparatie zodat ‘ie nog een jaar of twee mee kan? Of toch?

Nee! Ik wil niet! Ik koop geen nieuwe! Want wilde ik niet overstappen naar een Linux-telefoon?

Ja!

Maar….

Ik wil minimaal kunnen bankieren en beleggen op die telefoon. En DigiD gebruiken. En Signal gebruiken. En die banken en onze eigen overheid ondersteunen dat nog niet.

Maar ik wil niet! Ik doe het niet! Ik wil……… ~~~~~~ We come in peace. Resistance is futile. You will be assimilated… ~~~~~~

Dus voor mij ligt de nieuwe iPhone 18 Pro. En mijn Gadgets-potje is bijna leeg.

Aan welk ecosysteem heb jij jouw lot verbonden?

Tuindagboek oktober 2026

  • Bericht gepubliceerd op:
  • Berichtcategorie:Tuin

Het wordt weer het laatste dagboek van dit seizoen, wees gerust. Maar ook oktober is nog een tuinmaand. De maand van de traag beginnende herfst. Vergeleken met eerdere jaren kleurt het blad slechts langzaam. Eind oktober zien we nog veel groen, al nemen de herfstkleuren het elke dag een beetje meer over. Maar ons grasveld is nog niet volledig bedekt met blad. En dat was in eerdere jaren zeker wel het geval!

Het weer

De maand oktober begon met ongekend hoge temperaturen voor de tijd van het jaar. Een comfortabele 20 graden, en dat meerdere dagen op rij. De gemiddelde temperatuur lag (volgens MeteoElders) ruim 3,5 graden Celsius boven het langjarig gemiddelde.

Woensdag 7 oktober was de laatste zomerse dag met in Elders een temperatuur boven de 20 graden Celsius. Die avond begon het te regenen en werd het merkbaar kouder. Maar dat duurde niet lang. Medio oktober kwamen de maximumtemperaturen in Elders nog steeds rond de 20 graden Celsius uit.

Uiteindelijk viel er deze maand iets meer dan 70 millimeter neerslag. Best een stevige hoeveelheid. Maar het viel in een dag of zeven, de andere dagen waren overwegend droog.

En ook meer dan gemiddeld zonnig. De zonnepanelen wekten 389 kWh op. En dat is de zonnigste oktobermaand sinds 2020. En ruim 20 procent boven het maandgemiddelde van 322 kWh.

De kas

Over de kas valt deze maand niet zo heel veel meer te vertellen. De eerste weken van oktober liet ik de resterende trostomaatjes rustig afrijpen. Ik hield de planten goed in de gaten. Bij de eerste tekenen van schimmel zou ik ze weghalen om te voorkomen dat ik ziektes in de grond krijg. Maar dat gebeurde niet. Elk weekend oogstte ik nog verse tomaatjes uit de kas.

Medio oktober was het klaar. Ik ruimde de laatste planten en werkte de aarde om. De kas is nu in ruste tot het komende voorjaar. Maar wat is het een fantastisch seizoen geweest. En bijna anderhalve maand langer dan vorig jaar.

En nu is de kas leeg en winterklaar. Ik heb rucola gezaaid voor de broodnodige vitaminen, verder is de kas in ruste tot volgend voorjaar.

De moestuin

In het eerste weekend van oktober heb ik nog weer een deel van de moestuin opgeschoond en ingezaaid met incarnaatklaver. De paden kregen een schoonmaakbeurt. De hele moestuin lag te blinken in de najaarszon.

De spruitjes kregen een steunconstructie, de planten zijn enorm en topzwaar, ze hebben het nodig.

In het tweede weekend van oktober aten we nog verse broccoli uit eigen tuin. De herfst was toen net begonnen, en de verwarming stond voor het eerst aan.

En eind oktober zag de moestuin er eigenlijk niet zo heel anders uit dan aan het begin. Iets meer incarnaatklaver, en wat stormschade aan de spruitjes.

En zo gaan we langzaam in ruste. Ik verwacht de komende week de laatste broccoli te oogsten en de planten te ruimen. De spruitjes en de prei gaan hopelijk nog even door.

En ik? Ik geniet nog even na van dit mooie moestuinjaar. En denk al na over 2027. Een mooie bezigheid in deze donkere tijden.

Hoe was jouw moestuinjaar?

Het lekkende zeepbakje van € 425

  • Bericht gepubliceerd op:
  • Berichtcategorie:Huis

Toen Meneer Elders en Vriendin Huize Elders kochten troffen we daar een voor ons onbekend fenomeen aan. Een Quooker kraan in de keuken. Zo’n ding waarmee je met twee drukken op de knop (want beveiliging) kokend water tapt.

We hadden er uiteraard al wel eens van gehoord, van die Quooker. Want zo erg leefden we nou ook weer niet onder een steen. Maar we hadden er geen ervaring mee. En we waren sceptisch. Zou het niet heel veel stroom verbruiken en dus duur zijn? Was het wel handig?

Maar al snel zagen we de voordelen. Onze thee-consumptie ging met sprongen omhoog nu je met twee drukken op de knop een kop kokend water had om je theezakje of thee-ei in te dompelen. En het scheelde ook serieus tijd bij het koken. Niet meer vijf à tien minuten wachten voordat je het water voor de pasta of de aardappelen aan de kook hebt. En het elektriciteitsverbruik viel ons alleszins mee. We werden stilletjes fan.

De onbekende vloeistof

Groot was dan ook onze schrik toen we op een ochtend een bruine olie-achtige substantie naast de Quooker-module zagen liggen in het keukenkastje. We ruimden het netjes op, maar vroegen ons wel af wat het was.

En we realiseerden ons dat we geen idee hadden hoe oud de Quooker eigenlijk was. En of ‘ie ooit onderhoud had gehad.

Dus ging ik online op zoek naar informatie. En nam contact op met de leverancier, om een onderhoudsbeurt in te plannen. Dat kon uiteraard.

En gebeurde twee weken later. Als eerste de informatie dat onze Quooker uit 2021 komt, en normaliter elke 6 à 7 jaar onderhoud nodig heeft. Maar de monteur was er nu toch, dus een goed moment om het onderhoud nu maar te doen.

Dus op zoek naar de oorzaak van de bruine olie-achtige substantie. Dat was snel gevonden door de monteur. Het reservoir van de zeepdispenser, die ingebouwd is in het aanrecht, bleek lek. En de zeep had zich gemengd met wat troep uit een overloopventiel waarvan wij niet wisten dat het er zat, maar wat we af en toe even moeten doorblazen.

Tsja…. Zo leren we nog iets over ons eigen huis.

Vervolgens werd het binnenwerk van de Quooker module schoongemaakt. Een knop vervangen die teveel speling had. Er kwam een ongelofelijke hoeveelheid kalk uit de installatie. Er werden filters vervangen.

En er kwam een rekening. Vierhonderd en vijfentwintig euro. € 425,-.

En door…

Ik fikste vervolgens het lek in het zeepbakje met secondelijm (ongeveer € 0,10, tien eurocent), en schroefde het reservoir weer aan het pompje. En constateerde vervolgens dat het kokende water, dat ik tapte voor een welverdiend kopje thee, een stuk helderder was dan vóór de onderhoudsbeurt. Dat dan weer wel. Een troostrijke gedachte.

Heb jij wel eens dure reparaties?

Aan de volgende generatie

  • Bericht gepubliceerd op:
  • Berichtcategorie:Leven

Inmiddels ben ik bijna 56 jaar oud. En als ik terugkijk op de afgelopen decennia dan ben ik ronduit teleurgesteld. Dit is geen vooruitgang. De wereld had vriendelijker moeten zijn dan ‘ie in werkelijkheid is.

Zo lang als ik me kan herinneren leven wij mensen met de aanname dat de volgende generatie het beter zal hebben dan wij. Niet perfect, maar wel beter. Beter onderwijs, betere kansen, Een passend en betaalbaar huis. Kwalitatief goed voedsel zonder dat je je bij de kassa een hoedje schrikt. Warmte en elektriciteit zonder dat je je zorgen moet maken of je de rekening wel kunt betalen. Een baan die je genoeg betaalt om van te leven en een beetje te sparen. Zorg die er is als je ziek, gehandicapt, werkloos of (oh schrik) oud wordt. Misschien zelfs genoeg geld om wat lol te maken in het leven. Stel je voor.

Maar als ik dan naar onze huidige wereld kijk dan ben ik toch wel een beetje teleurgesteld. En dat komt niet omdat de jeugd zulke gekke dingen doet. Behalve misschien op vetfietsen rijden, dat is echt een onvergefelijke stommiteit. Maar de meeste jongeren zijn OK.

Alleen, wij, de ouderen, laten een ongelofelijk en nodeloos ingewikkelde wereld achter. Nog even los van al die stommiteiten die we uitgevreten hebben met onze leefomgeving. Teveel mest, teveel gif, teveel ruimte voor activiteiten die te weinig waarde toevoegen aan de economie. En dan heb ik het niet alleen over boeren maar ook over enorme logistieke dozen die het landschap vervuilen.

Maar goed, die ingewikkelde wereld.

Een betaalbaar huis. Hoe dan? We bouwen er al heel lang minder dan er nodig zijn. En nee, dat ligt niet aan asielzoekers, maar wel aan het feit dat we steeds ouder worden en steeds vaker een eenpersoonshuishouden zijn. Reken het maar eens na als je dat niet gelooft. Een huis is een investering, en dan pas een thuis. Ook ikzelf moest heel veel jaren beleggen voordat mijn vermogen niet meer afhankelijk was van die verschrikkelijke eigen woning.

Basis dienstverlening is tegenwoordig bedoeld om winst te maken. Energie. Water. Internet. Zorg. Vooral die. Dat kan toch niet de bedoeling zijn?

Mensen hebben een baan en hebben toch moeite om hun huur te betalen. Laat staan een woning te kopen. Mensen stellen het krijgen van kinderen uit omdat ze het niet kunnen betalen. Ik heb zelf een pestpokkehekel aan kinderen (want druk en lawaai), maar ze zijn wel nodig om mij straks te verzorgen als ik in een bejaardenhuis zit. Mensen in een welvarend land als Nederland maken zich zorgen over de betaalbaarheid van de boodschappen, over de vraag of ze ooit een eigen huis zullen hebben. En ondertussen wordt een klein groepje mensen ultrarijk. En voor jou en mij is de kans dat je moet vluchten of op een andere manier de negatieve gevolgen van klimaatverandering ondervindt groter dan de kans dat je miljardair wordt.

Ik weet het, elke generatie denkt dat de wereld volledig naar de kloten gaat. Ook ik denk dat. Maar ik wil er niet in blijven hangen. Ik kan het niet veranderen, en richt mij gewoon op mijn eigen stukje wereld hier in Elders. En ik weet het ook wel. Er is nog heel veel vriendelijkheid en medemenselijkheid op deze wereld. Creativiteit. Humor. Fatsoen.

Maar sociaal en economisch?

Dat hadden we echt beter moeten doen. Ons land wordt rijker maar gewone mensen merken daar te weinig van. Kunnen niet meer voorzien in hun normale behoeften. Is dat dan wat we ‘vooruitgang’ noemen?

En uiteraard geloof ik niet in het paradijs. ‘De ideale wereld’ bestaat niet. In elk geval niet zolang er types als Poetin, Trump, en Xi Jinping rondlopen op deze planeet. Zolang we ons bang laten maken en stemmen op extreemrechtse types met zogenaamde simpele oplossingen voor complexe problemen. Maar ik rekende wel op een samenleving die rijk genoeg is om te zorgen dat de meeste mensen een normaal leven kunnen leiden, Die ervoor zorgt dat er niet miljoenen mensen financiële zorgen moeten hebben. Ik ben oud genoeg om op dit punt teleurgesteld te zijn.

En ja. We hadden de mogelijkheid. We wisten wat er nodig was om iedereen een fatsoenlijk leven te geven. Dat weten we nog steeds. Maar op een of andere manier doen we het niet. Het lukt ons, de mensheid, niet om te beslissen dat een gemiddeld mensenleven meer waard is dan het creëren van een paar extra miljardairs die vervolgens denken dat ze weten wat goed is voor de wereld.

En ik doe er ook gewoon aan mee hoor. Ik beleg niet groen, blijf zelfs ver weg van fondsen die de ESG-criteria toepassen. Want het rendement zit in alles wat bijdraagt aan het vernietigen van de mensheid en de planeet Aarde. Dat is blijkbaar waar wij, de destructieve diersoort mens, toch het beste in zijn.

En misschien ben ik inmiddels oud en rijk genoeg om de rest van mijn leven ‘links’ te stemmen? Want dat is waar de medemenselijkheid thuishoort, toch? Maar ja, wat is ‘links’ nog in het huidige politieke spectrum?

Wat draag jij bij aan de vernietiging van onze planeet?

End of life

  • Bericht gepubliceerd op:
  • Berichtcategorie:Automatisering

Op de kop af vier jaar geleden kocht Geldnerd een slim horloge. Een Apple Watch Ultra versie 1 om precies te zijn. Vooral ter ondersteuning van zijn sportactiviteiten, maakte hij zichzelf wijs. En als dure kookwekker.

De sport werd de nek omgedraaid door longklachten die nooit meer weggingen. Oh, volgens de longarts kan ik nog best wel hardlopen. Als ik elke ambitie maar loslaat. En dat, beste lezers, past niet zo heel erg goed bij mijn persoonlijkheid. Dus beperk ik mij tot mijn moestuin. En wandelen.

Maar ik draag wel elke dag die Apple Watch. Leg ‘m elke avond op de lader. Maar echt gebruiken? Nee. Het is handig dat ik er telefoontjes op zie binnenkomen. Ik gebruik de timerfunctie tijdens het koken. Kijk af en toe hoe laat vandaag de zon ondergaat. Ik gebruik ‘m voor de meeste pinbetalingen die ik doe. Maar verder eigenlijk niet.

En nu kwam onlangs de nieuwe jaarlijkse lichting met Apple gadgets uit. Met daarbij de nieuwe versie van iOS, het besturingssysteem van Apple. Versie 27. En de nieuwe versie van het besturingssysteem voor het horloge, WatchOS27.

Maar WatchOS27 is niet beschikbaar voor de Apple Watch Ultra versie 1. Die is End Of Life. Nu zal ‘ie het best nog wel even blijven doen. Maar het einde nadert. Onverbiddelijk.

Dus moet ik naar de winkel hollen om de nieuwe versie te kopen. De Apple Watch Ultra 4. Slechts € 899.

Ik denk het niet. Vier jaar! En het doel waarvoor ik het horloge destijds kocht is geen onderdeel meer van mijn leven. Ook al ben ik net begonnen om de Apple Watch als trigger te gebruiken in mijn HomeAssistant omgeving. Zoiets van ‘als de Apple Watch op de lader ligt dan mag je er van uitgaan dat we in bed liggen en kan het huis in de nachtstand, dus lampen uit en verwarming omlaag’.

Ergens hier in Huize Elders ligt mijn oude horloge. Die van vóór de Apple Watch. Ik moet ‘m even opzoeken, en even een adresje zoeken waar ze daar een nieuw batterijtje in kunnen zetten. En dan kan ik wel wat langer vooruit dan die vier jaar van die Apple Watch.

Eén apparaat verwijderd, twee te gaan. Want ooit kom ik ook helemaal los van het Apple Universum. Ik heb nog een tablet en een smartphone te gaan. Maar dat horloge is end of life. In ieder geval eindig in mijn leven.

Ben jij ook end of life?

Start van het stookseizoen 2026-2027

  • Bericht gepubliceerd op:
  • Berichtcategorie:Huis

Het is alweer oktober. Dus tijd voor een financiële kwartaalupdate. De tuinupdate van september. En ook de start van een nieuw stookseizoen. Het stookseizoen 2026-2027. En zoals inmiddels traditie genoemd kan worden na de start en het einde van het vorige seizoen en de start van het seizoen daarvoor, kijken we op dit moment ook weer even hoe de vlag erbij hangt.

De vlag hangt hier in elk geval niet ondersteboven, zoals in sommige delen van de agrarische sector nog steeds het geval schijnt te zijn.

De aanloop

Vanaf augustus voelde ik het ’s ochtends killer worden. Maar pas op 23 september deed ik in de ochtend voor de eerste keer een vestje aan. En daarna kregen we een mooie nazomer. De nachten waren in eerste instantie best fris, maar de dagen waren zonnig en warm. Warmte die we gretig ons huis binnen lieten stromen.

En dat stelde dat onvermijdelijke moment uit. De afgelopen jaren was er altijd wel een momentje in de maand september dat we dachten ‘even de verwarming testen / even bijverwarmen’.

Dat hebben we nu uit weten te stellen tot oktober. Pas op vrijdag 9 oktober om 08.40 uur ’s ochtends zetten we de verwarming voor de allereerste keer aan. Het was op dat moment 15,0 graden Celsius in de woonkamer, en dat vonden we iets te gortig.

Mijn stookseizoen en de politiek

Mijn stookseizoen wordt steeds afhankelijker van de wereldpolitiek. Vier jaar geleden was het de Russische aanval op Oekraïne die de energieprijzen tot ongekende hoogten opstuwde (gaat goed daar, hè Vladimir?). En dit jaar is het de door Donald Trump al tientallen keren gewonnen oorlog tegen Iran (gaat goed daar, hè Donald?).

Het zorgt er allemaal voor dat de prijs van aardgas nieuwe records aantikt. En dan zijn we hier in Nederland ook nog eens druk met het verbouwen van ons stroomnet. Dat zorgt er ook weer voor dat de energierekening omhoog gaat.

In Nederland heeft de politieke koers van de afgelopen kabinetten ook z’n uitwerking op het klimaatbeleid. Dat zwalkt en dus raken de doelen steeds verder uit zicht. In Huize Elders hebben we ook geen haast om te verduurzamen. Onze plannen vorderen. Maar vind maar eens betrouwbare vakmensen om ze te realiseren…

Het jaar zonder maatregelen

Sinds afgelopen winter hebben we geen nieuwe maatregelen genomen in Huize Elders. Wel zijn we afgelopen zomer weer overgestapt van ENECO naar Greenchoice, nadat we vorig jaar overgestapt zijn van Greenchoice naar ENECO. Ons jaarcontract verliep namelijk op 1 juli. Het verlengaanbod van ENECO was gewoonweg niet aantrekkelijk voor ons. Gelukkig was het toen even rustig in de Perzische Golf en hebben we een relatief aantrekkelijke gasprijs gekregen. We zullen zien waar het verbruik de komende maanden op uit gaat komen.

Je kunt in de standen van deze zomer overigens wel zien dat we de Comfort-stand van onze combiketel uitgeschakeld hebben. Die verbruikte een aantal keren per dag een beetje gas om te zorgen dat er altijd warm water was. Nu duurt het een aantal seconden langer voordat het water in de douche (die recht boven de combiketel is) op temperatuur is, maar het scheelt in het gasverbruik. En zolang als drinkwater nog goedkoper is dan aardgas helpt dat.

In het vorige stookseizoen kwamen we uiteindelijk uit op 0,51 m3 gas per gewogen graaddag. Ik gun ons allemaal een milde winter. Want weinig graaddagen betekent ook dat we minder bij hoeven te stoken. Ik weet namelijk nog niet precies wat ik hiervan moet denken…

Is jouw stookseizoen alweer begonnen?

Tuindagboek september 2026

  • Bericht gepubliceerd op:
  • Berichtcategorie:Tuin

September. Vorig jaar waren we al volop blad aan het ruimen in de tuin. Dit jaar nog niks van dat alles. Een mooie nazomer in de tweede helft van de maand, en aanhoudende droogte.

Toch merk je dat de zomer voorbij is. De nachten worden kouder, ’s ochtends is het vochtig. Op 8 september zagen wij voor de laatste keer zwaluwen. In de weken daarvoor verzamelden er zich al een paar grote groepen, na die datum zagen we er niet eentje meer. Het najaar is echt begonnen. Ik hoop ze uiterlijk eind maart volgend jaar weer terug te zien.

Het weer

De maand september begon met gemiddeld nazomerweer. Enkele buitjes. In het eerste weekend was het lekker tuinweer. En de laatste week van de maand was gewoon zomers.

Na week 1 hadden we 5 millimeter regen. Medio september kregen we meer regen, er viel 30 millimeter in een etmaal. De natste 13 september sinds het begin van de metingen bij MeteoElders. Maar toch komen we voor september hier in Elders weer iets onder het gemiddelde van de afgelopen 50 jaar uit. De droogte houdt aan. Uiteindelijk viel er deze maand iets meer dan 50 millimeter neerslag.

De zonnepanelen wekten 557 kWh op. September 2021 en 2023 waren beter, maar het is toch een respectabel plekje 3 in de september-maanden sinds 2020. En ruim 8,5 procent boven het maandgemiddelde van 513 kWh.

De kas

In 2025 was de kas begin september wel ongeveer klaar. Hoe anders ging het dit jaar. In het eerste weekend van september ruimde ik één tomatenplant nadat ik de laatste tomaten geoogst had. De andere tomaten zaten toen nog vol met vrucht. Ik snoeide zoveel mogelijk blad, bloesem en takjes weg om deze vruchten de kans te geven om nog te rijpen.

Er werden deze maand nog volop tomaten uit de eigen kas gegeten. Er werd verse tomatensoep gekookt met eigen ui, eigen knoflook, en eigen tomaten. Ik ben elke keer weer trots als er een gerecht met eigen ingrediënten op onze tafel staat. Producten die ik uit een zaadje zelf heb opgekweekt en dagelijks heb verzorgd.

Ook de komkommers produceerden vrolijk verder. Begin september haalde ik twee keer per week een behoorlijke portie komkommers uit de kas.

Maar het einde naderde. Onverbiddelijk. Op 19 september heb ik de laatste komkommers van dit seizoen geoogst en de planten geruimd.

Maar in datzelfde weekend oogstte ik gewoon nog verse tomaatjes.

En het was natuurlijk ook gewoon eind september. Dus ik oogstte de laatste vleestomaten (Starfighter) om ze binnen af te laten rijpen.

Ik snoeide de twee resterende trostomaatjes (Cheralita) helemaal terug. Het zijn nu alleen nog twee staken met een paar trosjes tomaten die hopelijk nog rijpen. Dit ras is mij uitstekend bevallen. Ze hebben het zowel in de kas als buiten uitstekend gedaan, met een lang seizoen. En ze zijn goed bestand tegen ziektes. Deze komt terug.

Dus is de kas bijna leeg en schoon en winterklaar eind september. Ook wel weer een mooi moment in het jaar. Al snak ik naar het komende voorjaar. Nu al.

De volgende stap

Steeds meer dingen in ons huis worden aangestuurd door HomeAssistant. Gewoon vanuit ons eigen netwerk, geen eng gedoe met clouds en zo. Stilletjes heb ik mijzelf deze zomer deze server cadeau gedaan met deze accessoire. Want HomeAssistant draaide op mijn eigen QNAP NAS, maar daar wil ik nog wel eens wat mee lopen klooien en dan was alles weer weg. De aansturing van ons huis verdiende meer stabiliteit.

Migreren was een makkie. En inmiddels is de volgende accessoire opgedoken in onze kas. Je zag ‘m misschien al op de bovenstaande foto naast de tomatenplant. Want een nerd met een moestuin, dat kan slimmer…

Een vocht- en temperatuursensor. Die praat met de server. In mijn HomeAssistant dashboard zit dus inmiddels een tabblad voor de kas. Met grafiekjes voor de vochtigheid en de temperatuur van de bodem.

Ik heb me ingehouden. Niet meteen vier sensoren gekocht voor de kas en nog eens een stuk of tien voor de rest van de moestuin. Eerst maar eens kijken hoe dit werkt.

Maar het opent wel mogelijkheden. Uiteindelijk misschien zelfs dat irrigatiesysteem dat automatisch de juiste hoeveelheid water geeft. Alhoewel ik het eigenlijk best wel heerlijk ontspannend vind om elke ochtend met mijn gieters de kas in te gaan.

De moestuin

In de moestuin is het seizoen al een stapje verder dan in de kas. Begin september heb ik de courgettes uitgegraven. Het eerste vak is gewied en klaargemaakt voor groenbemester. Ik heb er incarnaatklaver gezaaid.

In het laatste weekend van september verwijderde ik de laatste buitentomaten. En enkele trieste resten doorgeschoten sla. Ook dit volledige perk werd gewied en omgewerkt. Hier is de knoflook geplant. Deels nieuw gekochte knoflookbollen, en deels ook eigen oogst van dit jaar. Ik ben benieuwd of ik volgend jaar verschil zie.

Linksachter op de foto zie je de artisjok. Die is meerjarig en heeft zich de afgelopen weken helemaal ‘verjongd’. Rechts zie je het perk waar ik begin september de incarnaatklaver zaaide.

En zo ziet de moestuin er eind september uit. Rechts zijn de vakken al leeg. Links staat nog prei, bosui en (achteraan) spruitjes. Middenvoor zie je de broccoli, waar we nog steeds van oogsten.

De oogst

Komkommers. Tomaten. Broccoli. De moestuin produceerde vrolijk verder in deze maand.

Afgelopen week maakte ik de eerste quiche met prei uit eigen tuin. Er staat nog voldoende prei voor de komende periode.

Vorige maand oogstte ik mijn uien en legde ze te drogen. Begin september haalde ik het loof eraf en maakte ze schoon. En ik hing ongeveer tien kilo uien in een net in de schuur. Genoeg voorraad voor de komende maanden.

Het einde nadert van dit tuinseizoen. Maar het was weer een heel mooi seizoen. Met uitdagingen, en met resultaten. Het is elke dag weer heerlijk om de tuin in te lopen, de lucht op te snuiven, en de tuin steeds meer naar onze zin te maken. Onze oogst te gebruiken in onze eigen keuken. Te genieten van de smaken en geuren. Ik gun iedereen een Elders. Maar niet hier, want ik koester de rust.

Hoe gaat het met jouw tuin?