Tuindagboek juni 2025

  • Berichtcategorie:Tuin

Ah! Juni! Op het werk een drukke maand omdat iedereen zoals gebruikelijk denkt dat in de zomervakantie de wereld vergaat. Alles moet dus af voor de vakantietijd losbarst. Ook een maand met een extra lang weekend, door Tweede Pinksterdag. En de maand waarin alles in de tuin volledig ontploft… Het is elke dag weer een verrassing wat ik aantref als ik ’s ochtends vroeg mijn rondje maak door de kas en de moestuin. Deze maand was het een jaar geleden dat we de sleutels van huize Elders overnamen. We hadden de kas toen al in gebruik genomen. Maar hoe anders is het leven dit jaar.

Het weer

Was 2024 vooral ‘nat’, in 2025 is het totnogtoe vooral ‘droog en zonnig´. Ook in juni.

In totaal viel er deze maand iets minder dan 50 millimeter regen. Volgens het KNMI is het meerjarig gemiddelde voor juni in onze regio 65-70 millimeter. Wederom een droge maand dus. Volgens het lokale weerstation hebben we dit jaar tot en met juni pas 290 millimeter regen gehad. Vorig jaar rond deze tijd zaten we al boven de 500 millimeter regen.

Minder regen, en fors meer zonuren. Tenminste wel als ik de productie van onze zonnepanelen als maatstaf neem. Vorig jaar produceerde Huize Elders in juni 397 kWh energie, dit jaar is het 881 kWh. Boven het gemiddelde van 828 kWh over de afgelopen vijf jaar. Een recordmaand voor de zonnepanelen is het niet geworden, door een noodweer op 31 mei zijn onze zonnepanelen eruit gevlogen, en dat ontdekte ik pas in de avond van 2 juni. Twee dagen gemist dus. Maar het was geen slechte maand.

Het moge duidelijk zijn dat onze grondwaterpomp weer overuren heeft gedraaid. Eén keer in de week om de regentonnen bij te vullen en de moestuin te besproeien, en één keer in de week om de regentonnen bij te vullen en de hele tuin (inclusief de moestuin) te besproeien. Elke dag geef ik ’s avonds de planten in de kas water, en de potten op het terras. Een deel van onze tuin is rivierklei, en een deel is zandgrond. Maar met dit waterschema (en af en toe een bui) houden de moestuin en de kas het goed vol.

Oogst!

We hebben al het nodige kunnen oogsten uit onze tuin. De kersen leverden ons twee potten jam op. We hebben de eerste frambozen van onze eigen struiken gegeten. Kruisbessen. De eerste kropsla uit eigen kas, vers gesneden en meteen op tafel. Lekkerder wordt het niet. De eerste bolcourgettes, ‘s Middags geoogst en enkele uren later op tafel.

En snackkomkommers. Kilo’s snackkomkommers. Ik vroeg me af of vier planten wel genoeg zou zijn. Het is meer dan genoeg. Ze gaan vrijwel dagelijks mee naar kantoor bij de lunch, we hebben regelmatig komkommersalade op het menu staan, en koude komkommersoep is heerlijk op warme dagen. En deze komkommers van eigen teelt hebben smaak. Veel meer smaak dan komkommers uit de winkel.

(Te) Warme sla

Elke week duw ik een paar zaadjes in een potje om kropsla te telen. Ik laat ze al sinds maart voorkiemen in de kas. Een kas is nieuw voor mij, dat heb ik niet eerder gehad. In juni merkte ik dat mijn zaadjes in de kas niet meer opkwamen. Ieder dag werden de potjes liefdevol besproeid en toegesproken. Maar er kwam niks boven de grond. Dus verdiepte ik mij in de literatuur en las alles wat ik kon vinden over den edelen kunscht van het teelen der kropsla. Bij meer dan 25 graden Celsius is het zaad van kropsla als een Nederlander op vakantie. Het doet niks meer. Het gaat in rust en weigert te kiemen.

Sinds een paar weken staan de slazaadjes dus binnen om te kiemen. En die staken keurig binnen een paar dagen hun groene kopjes boven de grond uit. Na een periode van schaarste is de aanvoer van verse sla dus weer verzekerd.

Gras en bamboe

In het weekend van Pinksteren hebben we (voor de eerste keer dit jaar) het gras gemaaid. Eerder hadden we al wel een pad gemaaid om naar de moestuin en de composthoop te komen, maar nu is echt het hele grasveld gemaaid. Het is onderdeel van onze strategie om het grasveld kruidenrijk te maken. Het maaisel is afgevoerd naar de composthoop. In de dagen erna zagen we groepen musjes het grasveld afstruinen, op zoek naar voedsel. Een prachtig gezicht.

Eerder schreef ik al dat de bamboe z’n kop weer boven de grond uitstak. Sindsdien heb ik nog een tiental bamboestokjes met stukken bamboewortel uitgegraven. Ik wil en moet dat consequent blijven doen om de strijd uiteindelijk te winnen. Het blijft dus een kwestie van scherp opletten.

Moestuin

Verder ook veel werk aan de moestuin. Elke twee weken wordt er gewied. De uien en de prei doen het uitstekend, de wortels hebben de aanvallen van de slakken niet overleefd. Maar de broccoli en de spruitkolen zien er veelbelovend uit, net als de pompoenen. En ik verwacht deze week de eerste gele courgettes.

En zoals je op de foto linksonder kunt zien, zijn de druiventrossen ook alweer in aantocht. Ik ben erg tevreden over de voortgang, maar heb ook alweer veel plannen voor volgende jaren.

Kas

Medio juni en eind juni heb ik flink gesnoeid in de kas. Met name de komkommerplanten woekeren als een dolle, met lange zijscheuten. Regelmatig bijsnoeien helpt om de groei naar de vruchten te krijgen. Inmiddels raken ze ook allemaal het dak en zijn ze getopt, geen verdere groei omhoog dus.

De tomaten zijn keurig tweemaal per week gediefd en ook verder opgebonden. Het is dus minder een wildernis dan vorig jaar, maar de combinatie van warmte, veel zon, en dagelijks water zorgt wel voor uitbundige groei.

Vorig jaar had ik compacte peperplajes. Dit jaar zijn ze juist heel ielen lang. Ik ben benieuwd hoe de oogst uit gaat valen, maar daar moet ik beter op letten. Nu staan ze een beetje klem.

De kas ziet er inmiddels heel anders uit dan twee maanden geleden…. En deze foto is na het snoeien. In de rechterbovenhoek zie je een kleine inzet met de belofte van stevige vleestomaten.

Hoe ging het afgelopen maand met jouw moestuin?

Een jaar in Elders

  • Berichtcategorie:Leven

Het is alweer een jaar geleden dat we de sleutels van Huize Elders kregen. Na een half jaar in tijdelijke huisjes en een jarenlang proces om het roer echt om te gooien was dat een absolute mijlpaal. We deden een aantal noodzakelijke klusjes, verhuisden onze spulletjes, en ineens woonden we er.

In dat eerste jaar hebben we veel gedaan, met name in de tuin. Langzaam maar zeker maken we die naar onze zin. Er zijn hier geen kleine klussen. Tientallen aanhangwagentjes met groenafval, en ook een aantal aanhangwagentjes met ander afval, zijn afgevoerd naar de stortplaats. Composteerbaar groenafval vindt z’n weg naar onze composthoop. En ik heb al zeker meer dan duizend slakken geraapt.

Er is nog veel meer te doen. Ook in en aan het huis. Onlangs hebben we wat klein dakwerk uit laten voeren, waaronder het vervangen van een kapot en lekkend dakraam. En we staan op het punt om de eerste grote opdracht gericht op verduurzaming te geven. De vervanging van alle kozijnen, ramen en buitendeuren.

We hebben veel geleerd in ons eerste jaar hier. Moestuinvaardigheden. Het gebruik van een cirkelzaag. Kleine reparaties aan van alles en nog wat…

En we zien ook resultaten. Ik kan hier rust vinden. Zodra ik de tuin in ga en mijn vingers in de aarde steek vergeet ik de wereld. En zie ik alleen nog mijn eigen stukje wereld. Dat is niet verkeerd nu de wereld in brand staat en ik niet bij machte ben om daar iets aan te doen (behalve goed nadenken welk hokje ik eind oktober aan ga kruisen bij de Tweede Kamerverkiezingen, en hopen dat zoveel mogelijk landgenoten hetzelfde doen).

Het beste moment om naar Elders te gaan was tien jaar geleden. Het op één na beste moment was een jaar geleden.

Notabene: de nieuwe server is inderdaad een QNAP geworden…

Lees meer over het artikel Een jaar in Elders

Tuindagboek mei 2025

  • Berichtcategorie:Tuin

In mei leggen (bijna) alle vogels een ei…. En broeden dat ook uit, hebben we gemerkt. Onze eerste meimaand in Huize Elders, medio juni is het alweer een jaar geleden dat we de sleutels kregen.

Het weer

Mei begon een beetje wisselvallig. Regen en zonneschijn wisselden elkaar af in Elders. Maar daarna brak uitbundig zomerweer uit. Wekenlang scheen de zon, en zeker tweemaal per week slingerde ik de grondwaterpomp aan om de regentonnen bij te vullen en de moestuin water te geven.

Op 24 mei kregen we de eerste serieuze regen van de maand mei. Nou ja, serieus? Het was hier 6 millimeter in 24 uur. De tussenstand voor de hele maand was op dat moment 8,5 millimeter volgens het lokale weerstation. En meteen kwamen de slakken in grote getale tevoorschijn.

Uiteindelijk was de stand op 31 mei begin van de middag 14 mm voor de maand. Met nog eens 14 mm in een stortbui op 31 mei ‘s avonds. En het was een zonnige maand. Top-3 van de maanden mei sinds 2020 volgens onze zonnepanelen-app, slechts één kWh minder dan de nummer twee 2023.

Fruit

Er gebeurde veel op het fruit-front. De meeste kleine vijgen verschrompelden aan de boom. Er hangt nu nog een handvol grote groene vijgen, die hopelijk de komende maanden goed kunnen rijpen.

De kersenbomen hangen behoorlijk vol, maar rijp zijn ze nog niet. Eén van de bomen is voor het tweede jaar op rij zwaar getroffen door zwarte luis. We hebben gespoten met een mengsel van spiritus en groene zeep, maar de luizen zijn aan het winnen. In de andere kersenbomen valt het mee met de luis. Verder hangt er veel vrucht aan de perzik en de pruimenboom, we zullen zien wat daar de komende maanden mee gebeurt.

Kruisbessen

Ook ons appelboompje heeft al wat vruchten, en dat in zijn eerste jaar. Verder zien we ook veel vruchten aan de perenboom en aan de druivenstruiken.

Ik kijk uit naar de kruisbessenoogst. En ook mijn geredde aardbeienplantjes hebben me al voorzien van voldoende vruchten voor het ontbijt. Maar ik ben vooral benieuwd naar de afleggers, die ik in augustus verwacht. Dat moeten de nieuwe sterke plantjes worden voor het volgende jaar.

Verder ook veel bloesem aan de frambozenstruiken en aan de bramenstruik. Het vermeerderen van de braam is helaas niet gelukt. Ik ga een nieuwe poging wagen, want het gedeelte van de tuin waar de braam zich bevindt gaan we later dit jaar aanpakken.

Kas

Ah! De kas! Een vast onderdeel van mijn dagelijkse routine! Elke ochtend, zeven dagen per week, ga ik naar de kas om het raam open te zetten en te controleren of alle planten genoeg water hebben om de dag door te komen. ‘s Avonds is mijn laatste gang ook naar de kas, water geven en ramen en deuren sluiten. Twee keer per week dief ik de tomatenplantjes, om ervoor te zorgen dat het niet zo’n ondoordringbare wildernis wordt als vorig jaar, en zodat de energie wordt gestoken in groei en vruchten. En elke vrijdag verwijder ik minutieus ieder onkruidje dat het waagt om z’n kop boven de grond uit te steken. Ook bind ik de planten op. Ze hebben allemaal één of meerdere touwtjes om de lucht in te komen.

In het eerste weekend van mei heb ik de kas gereedgemaakt voor het zomerseizoen. De grond was genoeg opgewarmd. De laatste radijzen hebben we geoogst. Daarna hebben we voldoende compost gemengd met de grond, en de jonge plantjes zijn de volle grond ingegaan.

Ik heb drie buizen bevestigd langs het plafond van de kas, om hoge planten zoals tomaten en komkommers makkelijker op te kunnen binden. Hierbij nog een foto van de kas die volledig gereed is voor beplanting. Zo schoon en geordend is ‘ie hooguit één keer per jaar, denk ik… Mijn OCD-brein was er oprecht trots op.

De eerste in de kas geteelde kroppen sla zijn bijna gereed voor consumptie. En ook de bolcourgette is met z’n eerste vruchten bezig. Sla en bolcourgette gaan in de kas beduidend sneller dan hun collega’s die buiten in de volle grond staan. De tomatenplanten en de komkommerplanten groeien momenteel met tientallen centimeters per week. Bovenstaande foto was het eerste weekend van mei, onderstaande foto is van de laatste dag van mei.

En eind mei hebben we de eerste snackkomkommers uit de kas geoogst. Heerlijk sappig, en veel smaakvoller dan hun familieleden uit de supermarkt.

Moestuin

In het eerste weekend van mei staken de (één week eerder gezaaide) bonen hun kopjes al boven de grond uit. Maar inmiddels is het oorlog in de moestuin. Oorlog tussen mij en de slakken. Voorlopig winnen de slakken, ze hebben nu twee courgetteplanten volledig opgevreten. En ik verlies ongeveer 10 procent van mijn peulen en mijn bonen plantjes aan ze. Ze hebben dan weer geen trek in de pompoenplanten, gelukkig.

Eén van de teeltvakken van de moestuin had nog veel wortels van de witte ereprijs, die daar voorheen in grote aantallen groeide en bloeide. Ik heb het hele vak tot 30 centimeter diep afgegraven en gezeefd. Daardoor kwam ik wel plaats tekort om de spruiten en broccoli uit te planten. Dat is uiteindelijk eind mei pas gebeurd.

In het voorste vak, onder het net, staan prei, uien, bosui, wortels, en cannelino-bonen. Linksachter de rijspeulen en pompoenen. Rechts, afgeschermd met vliesdoek tegen de slakken, staan de spruitjes en kropsla in het kersvers gezeefde vak.

We zijn van plan om de komende jaren in verhoogde bakken te gaan telen. Beter voor mijn rug (Meneer Elders is geen 20 meer, of liever gezegd: nadert de 3 x 20). En hopelijk makkelijker om het ongedierte onder controle te houden.

Vogelnieuws

In de week van 19 mei vlogen er in elk geval drie nestjes uit, pimpelmezen uit het kastje naast het terras, koolmezen uit het kastje bij de kas, en mussen van onder de dakpannen. Met name de pimpelmezen hebben we de afgelopen weken af en aan zien vliegen met rupsjes, de krijsende jongen waren onverzadigbaar.

Jonge mus

Er zit in elk geval nog een nestje jonge mussen onder het dak van de schuur. We horen ze schetteren als we in de buurt zijn. Verder nog een nestje jonge mussen onder het dak bij de voordeur, die eind mei uitvlogen. En afgelopen week zien we ook merels nestelen in een van de catalpa’s naast ons terras. Genieten!

En we vonden helaas ook een dood vogeltje op terras, helemaal kaal. En leeggegeten vogeleieren op diverse plekken in de tuin.

Het vinkennestje in onze kamperfoeliestruik lijkt verlaten, daar werd eerder wel op gebroed. Helaas.

Slakken

Bij de eerste regen kwamen de slakken in grote getale tevoorschijn. Tussen de buien door raapte ik tientallen slakken. Meer huisjesslakken dan naaktslakken. Kopertape rond de bolcourgettes zorgde wel voor bescherming, nadat ik eerder al een plantje moest vervangen door een reserve-exemplaar uit de kas. Het is inmiddels weer onderdeel van mijn ochtendritueel, slakken rapen.

De eerste week raapte ik beduidend meer huisjesslakken dan naaktslakken. Maar inmiddels nemen de naaktslakken weer in aantal toe. De rotzakken… Ze rekenen vast en zeker niet op de vasthoudendheid van Meneer Elders…

Hoe gaat het met jouw slakkenvoer moestuin?

De eerste

  • Berichtcategorie:Tuin

Daar is ‘ie dan. De allereerste aardbei uit onze eigen tuin waar we eerder bij waren dan de vogels en al het andere gespuis dat aast op onze oogst. Hij was rood. Hij was rijp. Hij was heerlijk zoet. Hij was perfect. Vriendin en ik hebben ‘m doormidden gesneden en allebei de helft opgegeten.

Hopelijk oogsten we er dit jaar nog zo eentje…

De kas, de tuin, en de wereld

  • Berichtcategorie:LevenTuin

Het is hier op mijn blog de afgelopen weken vrij rustig. Combinatie van factoren, en dat kan nog wel even duren. De inspiratie stroomt eventjes niet. Dat gebeurt af en toe, weet ik na ruim 9,5 jaar schrijven. Komt wel weer.

Ook was het druk op het werk. Er waren de afgelopen weken een aantal deadlines en een paar zieken mensen die wegdoken voor hun verantwoordelijkheid. Dat alles maakte dat ik even een aantal stapjes extra gezet heb. Dat is nu klaar, en ik heb een weekje vrij genomen om lekker in de tuin te klooien.

De tuin

Eindelijk regen. Na ruim 6 weken droogte viel er hier in Elders 30 mm in de afgelopen week, verspreid over meerdere dagen. De regentonnen zitten weer vol en alle nieuwe aanplant staat er weer patent bij. In de dagen na de regen zag je alles weer de grond uitspringen. Inclusief het onkruid.

We trekken hier dagelijks wel jonge esdoornzaailingen uit de grond. Een gevolg van de bekende ‘propellertjes. Afkomstig van de esdoorn in de tuin van de buren. Je moet er snel bij zijn, al na enkele weken hebben ze een diepe wortelpen en lukt het niet meer om ze uit te trekken. Uitgraven is dan de enige optie. Verder is Vriendin heerlijk met plantjes aan het experimenteren: splitsen, vermeerderen, opkweken uit zaad. De borders van de siertuin worden voller en kleurrijker.

En ook dat is een oorzaak van de verminderde schrijflust. ‘Buiten’ trekt een stuk harder dan het computerscherm.

De kas

De afgelopen twee maanden hebben we binnen veel dingen opgekweekt, vooral voor de moestuin. Op elke zonnige vensterbank stonden bakken en bakjes met zaad. De pogingen hadden wisselend succes, maar ik ben toch niet ontevreden. Afgelopen weekend zijn de laatste zaailingen naar grotere potjes gegaan, en in de kas neergezet. Daar krijgen ze momenteel de meeste zon en de meeste warmte. Elke ochtend en elke avond maak ik even een rondje en geef water waar nodig. Op warme en zonnige dagen is dat ook écht nodig.

En zeg nou zelf, als je zo’n schap vol jonge plantjes ziet, daar word je toch blij van? Tomaten (drie soorten), pepers, spruitkool, courgette, pompoen, en nog heel veel andere soorten. Komende weken zal het stapsgewijs in de kas en in de moestuin geplant worden.

De wereld

Tsja. De wereld. Beschouw mij maar als afgehaakt. Ik lees The Economist, maar vermijd de journaals en de actualiteitenprogramma’s, ik word er verdrietig en boos van. Uiteraard zag ik de aandelenbeurzen (en mijn portefeuille) naar beneden denderen toen Trump de volgende fase inging van zijn plan om van de wereld een nog grotere puinhoop te maken dan het al was. Ik moest echt even op mijn handen zitten om niet mijn hele spaarbuffer leeg te trekken en bij te kopen.

Maar betrouwbaarheid en voorspelbaarheid zijn de basis van samenwerking. En die twee eigenschappen heeft de Verenigde Staten Trumpistan op dit moment absoluut niet. De Amerikaanse beurzen en de dollar daalden, en de Amerikaanse staatsobligaties werden duurder. Het voelt als het einde van een tijdperk.

Gelukkig is er Elders….

Tuindagboek maart 2025

  • Berichtcategorie:Tuin

We mogen niet klagen over het weer in de maand maart. De zonnepanelen hebben hun op één na beste opbrengst sinds 2020. Na een extreem nat 2024 en een natte winter is het nu ineens kurkdroog. In het weekend van 22 maart waren alle regentonnen (we hebben er drie) leeg. Ik heb de grondwater pomp uit z’n winterslaap gehaald om de tonnen weer bij te vullen. Die pomp is het hele vorige jaar niet gebruikt…

In de afgelopen maand hebben we hard gewerkt in onze tuin. De afgelopen weken was het een welkome afleiding na het overlijden van Hondje. Dat hij niet meer om mij heen scharrelt is een heel groot gemis. Maar er gebeurt van alles in de tuin. We hebben nieuwe perken aangelegd. Ik heb de kas opgeruimd, al staat er nog wat rucola, sla en spinazie die ik in het najaar gezaaid heb. De rucola en de sla hebben inmiddels bloemetjes, ik hoop zaad te kunnen oogsten voordat ik de ruimte nodig heb voor mijn tomaten 🍅 , komkommers, en pepers 🌶️.

Voorzaaien

In de woonkamer is elke vensterbank bezet door een kweekkasje. Ik heb de nodige dingen voor gezaaid. Tot nog toe met zeer wisselend resultaat. Inmiddels heb ik drie Aji pepers die al in grote potjes staan. Dat ging goed.

Maar van de eerste serie voorgezaaide tomaten (drie soorten, zes stuks van elke soort) is niets opgekomen. Na twee weken ben ik begonnen aan een tweede serie (dezelfde drie soorten, zes stuks van elke soort). Die ging iets beter. Van de Carol Chyko Big Black Taste zijn er vier van de zes opgekomen. Van de Myriam zijn er twee van de zes opgekomen, allebei in één kweekbakje. Maar van de Costuluto is er ook bij deze tweede poging niet eentje opgekomen. Helaas.

Verder zijn er van mijn tweede zaaisel rijspeulen ook een aantal aan het opkomen. En ik heb broccoli voorgezaaid, totnogtoe zonder succes. De komende maand gaat er echt ontzettend veel de grond in, daar kijk ik naar uit!

Moestuin

De moestuinbedden zijn voorbereid. Ik heb een grondtest gedaan en naar aanleiding daarvan kalk gestrooid. En er ligt een lading mest klaar, die wil ik komende week uitstrooien. Dan moet ook even goed de sproeier erop om alles goed in te laten weken, wegens gebrek aan regen. Lang leve de grondwaterpomp, nu al. En dan is de basis gelegd voor ons eerste volledige moestuinseizoen hier in Elders. Het is nog leren terwijl we doen, maar ik verheug me op elk grammetje opbrengst.

Fruit

Verder heb ik vijftien jonge aardbeienplantjes verzameld, uitlopers van vorig jaar. Er stonden een aantal oude planten in de kas, en ik had er ook een paar gekregen van mijn schoonouders. We hebben de aardbeienplantjes 🍓 in bakken gezet met verse potgrond en voldoende mest, en die staan nu in de vensterbanken aan de zonnige zijde van het huis. Ze zijn goed aangeslagen. We hopen er dit jaar ook zelf een aantal mee te krijgen, vorig jaar hebben we geen enkele aardbei gevonden die niet was aangevreten door de slakken of door vogels.

De druiven zijn nog niet aan het uitlopen, daar is het ook nog wat te vroeg voor. En ik moet me echt bedwingen om niet al een aantal bramenstekken uit te graven. De meeste hebben uitlopend blad, ik hoop dat ze ook wortels ontwikkeld hebben. Maar ik moet van mezelf nog even wachten.

De frambozen en kruisbessen staan klaar om gepoot te worden. Het perk waar ze moeten komen heb ik de afgelopen maand grotendeels voorbereid. Vorig jaar stond daar nog een speelhuisje en een enorme kluit siergras. En een ligusterhaag. En veel klimop. Dat is nu allemaal weg. Het perk is vergroot en opgehoogd. Ik verwacht dat komende week af te ronden en dan kan alles de grond in. Tot die tijd staan de kruisbessen en frambozen ongeduldig naast de kas te wachten tot ze de grond in mogen. Mogelijk komen er nog wat laatdragende frambozen bij.

We hebben ook twee blauwe bessen struikjes en een vlier gekocht. Ook die staan te wachten tot ze de grond in mogen in dat nieuwe perk.

De peer loopt inmiddels als een dolle uit. Je ziet ‘m bijna per uur groener worden. Vorig jaar hadden we een ruime oogst, zo’n 15 kilo van één leiboom. We zijn heel benieuwd wat dit jaar gaat brengen. En ook de kersenbomen lopen uit. Vorig jaar hebben die geen vrucht gedragen na een aanval van zwarte luis in het late voorjaar. We duimen voor dit jaar.

De vijgenboom is door Vriendin stevig gesnoeid. De meeste fruitbomen hebben wat achterstallig onderhoud. Na de bloeiperiode zijn ook de kersenbomen dringend aan de beurt. Maar eerst genieten we nog van de prachtige bloesems.

Kas

Verder ben ik begonnen met het opschonen van de kas. De oude aardbeienplanten die er stonden zijn verwijderd, en de druif is gesnoeid en heeft een plekje elders in de tuin in Elders gekregen. Zoals ik al aangaf staat er nog sla en rucola die doorschiet en hopelijk zaad geeft. En er staat nog spinazie. Wat een rijkdom, om de hele winter uit je eigen kas te kunnen eten.

Over een aantal weken zal de sla, rucola, en spinazie, moeten wijken. Er ligt al materiaal klaar om de bodem een stevige impuls te geven. En binnen in huis kiemen de zaadjes voor die ons deze zomer hopelijk weer een rijke oogst gaan geven. Tomaten, pepers, komkommers. Hondje was dol op komkommer, ik vind het verdrietig dat hij nooit een door mijzelf geteelde komkommer zal proeven.

Zevenblad

Zevenblad. Ken je dat? Ook wel ‘tuinmansverdriet’ genoemd. Dat zegt genoeg. Na de oorlog van vorig jaar tegen de bamboe (nog maar een paar staakjes totnogtoe dit jaar) zijn we de strijd aangegaan tegen dit hardnekkig plantje. Lange wortels die makkelijk afbreken. En nauwelijks te vermijden hier in het buitengebied, waar alles gewoon de tuin inwaait.

Ik heb niet de illusie dat we er helemaal van af kunnen komen, maar we zijn wel bezig om het sterk terug te dringen. Twee perken waar het veel voorkomt graaf ik volledig af. Ik zeef de grond, en vis de wortels eruit. Een secuur werkje, want als er ook maar een stukje achterblijft groeit het gewoon weer uit tot een nieuwe plaag. Zoals ik al zei, we zullen er niet helemaal vanaf komen… Want gif, dat gaan we hier niet gebruiken.

Hoe gaat het met jouw moestuin?

Eerstelingen

  • Berichtcategorie:Tuin

Zaterdag was er nog niks te zien. Maar toen ik gisteren (zondag) het deksel van het kweekkasje optilde waren ze daar. De eerstelingen van 2025. De eerste rijspeulen steken hun kopjes boven de grond uit. Ik heb er als een blij ei een kwartier naar zitten turen met een hele grote glimlach op mijn gezicht…

En als je dan ook nog op diezelfde dag verse rucola uit onze eigen kas kunt verwerken in de maaltijd, dan is het blij ei geluk compleet. Gezaaid in oktober, en nu in minder dan een half uur van plukken tot opeten.

(Moes)Tuinvoorpret (2)

  • Berichtcategorie:Tuin

Het was/is een sombere winter. De somberste sinds 1968, las ik bij het KNMI. Maar zaterdag 25 januari werd het ’s middags ineens droog. En was het ineens 10 graden. En toen hielden we het niet langer. We gingen de tuin in. Niet al te ingewikkeld. Vriendin begon met het opruimen van de perken langs de oprit.

En Meneer Elders ging aan de slag met spade en ander materiaal om twee zware betonbielzen uit te graven. Die waren gebruikt voor de fundering van een speelhuisje van de kinderen van de vorige bewoners. Dat huisje is al een tijdje weg. Op die plek moet over een maand of twee onze bramen / frambozen / kruisbessenhaag komen. De betonbielzen zijn uitgegraven, net als een deel van de klimopstronken die zich op, onder, en in het speelhuis genesteld hadden.

We liepen allebei als een blij ei met een grote grijns op ons gezicht door de tuin heen. Licht! Buitenlucht! Vogels! Aan het eind van de middag maakten we op ons gemak het gebruikte gereedschap schoon en dronken nog iets buiten op het terras, terwijl grote aantallen mussen en mezen af en aan vlogen bij de pinda’s en vetbollen.

Ook vrijdag 31 januari waren we in de tuin te vinden. ik ging verder met het voorbereiden van de bedden waar dit jaar onze moestuin moet komen. En zelfs het eerste ritje naar de stort is alweer gemaakt. De dagen daarna kon ik helaas niet, er was iets met een FIRE Meetup in Culemborg. Maar de eerste uurtjes in de tuin smaken wel naar meer. Dus in het weekend van 8 en 9 februari gingen we vrolijk verder. Zondag 9 februari werden de eerste dingen voorgezaaid in het kweekkasje op de vensterbank. Rode pepers en rijspeulen.

Het tuinseizoen 2025 is voor ons officieel begonnen.

Vriendin las onlangs overigens het boek De Mierenkaravaan van de schrijfster Mariken Heitman, door haar van harte aanbevolen. Eén citaat daaruit wil ik jullie niet onthouden. Over het lot van de moestuinier.

De tuinder moet er maar op vertrouwen. Hij is onderdeel van een autonoom spelend orkest en bepaalt misschien welk stuk er gespeeld wordt, tot op zekere hoogte in welk tempo en wie er meedoen. Hij regelt koffie en broodjes, zorgt dat er voldoende stoelen en bladmuziek is voor iedereen. Maar hij is componist noch dirigent, dat weet ze zeker.

Ben jij al bezig in de tuin?

Moestuinvoorpret

  • Berichtcategorie:Tuin

Veel mensen denken dat (moes)tuinieren alleen iets is voor het voorjaar en de zomer. Maar niets is minder waar. Zo hebben wij afgelopen week al een hele berg zaad besteld voor de moestuin en de kruidentuin. Met voorbedachten rade, want per 1 januari 2025 geldt voor land- en tuinbouwzaden, pootgoed en opkweek het hoge BTW-tarief van 21 procent. Onze teelt voor 2025 profiteert dus nog van het huidige (lage) tarief.

We hebben lang nagedacht over onze moestuin. Want groenten zijn in Nederland spotgoedkoop. We verbouwen en laten het oogsten door arbeidsmigranten die we uitbuiten met alle problemen die daar bij horen en exporteren er een hoop van. We doen die moestuin en kruidentuin dus niet (alleen maar) om te besparen. Er zijn ook andere doelen. Ik wil weer op zoek naar bittere spruitjes. En naar uien waar je van gaat janken. Want wij Nederlanders zijn watjes, en de groenten in onze supermarkten zijn dat dus ook geworden. Ze zijn met ons mee gegroeid gedegenereerd. En we willen een aantal wat meer bijzondere (en slecht verkrijgbare) groenten en kruiden gaan verbouwen.

De voorpret kan dus nu beginnen. En ik heb nog veel te doen. We willen de moestuin fors uitbreiden, daarvoor moet ik nog een aantal bedden uitgraven en bemesten. Ik moet een aantal structuren voorbereiden waarlangs de klimmers (zoals bonen) kunnen gaan groeien. En zo zijn er nog een miljoenmiljard klusjes. Maar daar kijk ik enorm naar uit.

Wat hebben we zoal besteld?

  • Romanesco bloemkool
  • Broccoli
  • Bolcourgette
  • Gele Courgette
  • Radijs
  • Prei
  • Ui
  • Flespompoen
  • Chioggia biet
  • Radicchio Rosso
  • Spruitjes
  • Rijspeul
  • Stoksnijboon
  • Bosui

Daarnaast hebben we nog een collectie kruidenzaden en eetbare planten besteld.

En verder heb ik de stekken klaarstaan voor onze bessenmuur met bramen, frambozen, en kruisbessen. Nu alleen nog die koude en donkere wintermaanden doorkomen.

Ben jij al bezig met het ontwijken van de hogere BTW de moestuinplanning voor het komende jaar?

Gewoon een weekje…

  • Berichtcategorie:HuisTuin

Een week geen nieuwe blogposts. Ja, iets met vogeltjes, maar die stond al een aantal weken klaar. Dat er niks nieuws verscheen wil echter niet zeggen dat er niks gebeurt in Elders. Ik zou willen zeggen dat er vorige week nog een stoplicht op groen is gesprongen, maar dat is ook weer niet waar. Er is hier in de wijde omtrek namelijk geen stoplicht te bekennen.

Wat gebeurt er dan wel? We zijn druk met duizend-en-een klusjes in en om het huis. Vooral om het huis. ‘Binnen’ komt in de herfst en winter wel aan de beurt, als het tuinseizoen voorbij is. En sommige klusjes lijken heel klein maar zijn heel groot. Een greep uit de dingen waar we de afgelopen weken onze tijd aan besteed hebben…

De moestuin

Elke week ben ik wel een paar uurtjes bezig in de moestuin. Oogsten. Water geven. Snoeien. Onkruid in toom houden en verwijderen. Heerlijk rustgevend werk. En ik ben nog steeds trots op elk tomaatje en elke rode peper die ik van mijn plantjes haal.

Onze eigen (nog zeer bescheiden) oogst wordt inmiddels aangevuld met giften uit de omgeving. Onze overburen (beiden in de negentig) van 200 meter verderop kwamen al langs met een verse krop sla uit eigen tuin en bakken vol frambozen en bramen. Heerlijk!

Het woekert…

Elke week ben ik ook wel een uurtje zoet met bamboebestrijding. Bij elke bamboestaak die z’n kop boven de grond uit durft te steken is het zaak zoveel mogelijk wortelstok uit te graven. De specifieke bamboesoort in onze tuin wortelt gelukkig niet diep, de wortelstok groeit horizontaal ongeveer tien tot 15 centimeter onder de oppervlakte. Maar hij breekt makkelijk af. En hij heeft zich gevestigd op een paar plekken waar hij moeilijk te bestrijden is, zoals tussen de wortelstelsels van andere struiken en planten. Maar ik strijd dapper voort!

En de bamboe is niet de enige woekeraar waar we van af willen. Achter in de tuin stond een kluit siergras van ruim twee meter diameter. Metershoge pluimen. Die ondermeer mijn frambozenstruiken overwoekerd hadden. Siergras past niet in onze plannen… Ook daarmee moest ik aan de slag. Alleen al het wegknippen van de metershoge stokken kostte ruim een halve dag en leverde een aanhangwagen vol groenafval op. En toen de wortelkluit nog. Of eigenlijk, de wortelkluiten, in totaal zeven kolonies. Daar zit inmiddels al meer dan een dag werk in, en ook dat leverde meer dan een aanhangwagen met afval op. Er is nu nog één hardnekkige kluit die zich in een van de taxushagen genesteld heeft. Maar verder zijn de wortelkluiten verwijderd en is de grond door een zeef gegaan om te zorgen dat er geen kluiten achterblijven. Elke vrije dag verwijder ik wel weer een extra stuk van die laatste kluit. We komen er wel. In kleine stapjes.

En dan die andere woekeraar. Klimop. De bestrating van onze oprit bleek een halve meter breder dan we dachten nadat we de weelderig woekerende klimop aangepakt hadden. En in onze zijtuin en het stuk tuin aan de straatzijde kunnen we weer bloemen en planten kwijt nu we ook dat perceel klimop-vrij gemaakt hebben. Maar daar zit wel meerdere dagen werk in. ‘Even’ de tien meter heg aan de straatzijde bevrijden van klimop is zomaar een halve dag zwaar werk.

Tsja, en dan tenslotte nog de buxus waarvan de vorige bewoonster zo’n fan was. En die compleet opgevreten waren door de buxusmot. Zorgvuldig waren de struikjes tot aan de grond terug geknipt, in de hoop dat ze zouden herstellen. Dat deden de meeste ook wel, maar begin augustus sloeg de mot opnieuw toe. Wij geloven er niet meer in. De eerste tien strekkende meter buxushaag is uitgegraven. Nog een meter of vijfentwintig te gaan.

Wekelijks rijd ik dan ook minimaal één keer met een aanhangwagen vol groenafval naar de stort. Want ja, inmiddels is er een trekhaak gemonteerd op mijn auto. En nee, er komt géén caravan. Ons eigen huis is mooier en rustiger dan welke vakantiebestemming dan ook…

En wat er naar de stort gaat is dan het soort groenafval dat niet op de composthoop kan. Want ook die groeit gestaag.

Schilderwerk

Voor liefhebbers van de schilderkwast is er ook genoeg te doen in Elders. Ons huis heeft witgeschilderde buitenmuren. En bij ieder raam hoort een set luiken, echte, niet van die sierdingetjes, in grachtengroen. En dan zijn er nog de kozijnen.

Het schilderwerk aan luiken en kozijnen heeft wat achterstallig onderhoud. Dat hadden we al gezien, en was ook geconstateerd in de bouwkundige keuring. Dus heb ik verf besteld en ben ik begonnen met de kozijnen en de luiken aan de zuidwestkant van het huis. Die hebben het meeste te lijden van weer en wind. Elk luik brand ik helemaal schoon. Ik controleer het hout. De eerste rotte delen zijn al aangetroffen. Enkele panelen gaan we helemaal vervangen. En verder is het meerdere lagen grondverf, plamuur, veel schuren, en aflakken.

Vriendin gaat verder de buitenmuur aan de zuidwestkant in een nieuw laagje witte buitenlatex zetten. Ik hoop dat we die zuidwestgevel (vijf ramen, in totaal twintig panelen voor de luiken) vóór de winter helemaal afkrijgen.

Overigens hebben we ook al de voordelen gemerkt van die witte buitenmuren en die luiken. Op warme dagen blijft het binnen lekker koel. En op extreem warme dagen doen we de luiken dicht, dat scheelt nog eens extra.

Die luiken, daar ga ik nog wel eens een aparte blogpost aan wijden. Want dat is een megaproject op zichzelf.

Kleine dingen

Tsja, en dan zijn er nog een miljoenmiljard andere dingen. De schuur opruimen, schoonmaken, en inrichten. Mijn fiets weer rijklaar maken, die had ik niet meer gebruikt sinds ons vertrek uit Geldnerd City. Allerlei kleine reparaties. Het tuinmeubilair schoonmaken. Een oude (deels verrotte) picknicktafel restaureren. Het zwembad schoonhouden. En zo voorts, en zo voorts….

Wat er niet in mijn lijstje staat? Achter de laptop zitten, met spreadsheets klooien, blogjes schrijven. Het leven speelt zich sinds wij hier wonen buiten af. Zelfs dit blogje is geschreven buiten aan de tuintafel. En dat is heerlijk. Binnen zitten komt wel weer vanaf oktober, als het tuinseizoen voorbij is.

Ben jij ook veel buiten bezig?