In mijn schrijfsels over energie focus ik heel erg op het gasverbruik. Dat heeft alles te maken met het nog-niet-zo-duurzame Huize Elders. Het gasverbruik (en de bijbehorende belastingen en vaste kosten) vormen het leeuwendeel van onze energiekosten.
Maar het elektriciteitsverbruik behoeft ook nadere studie. Want de wereld elektrificeert en wij moeten mee. Dus is het goed om te weten hoe wij ervoor staan.
Zonnepanelen
Nu verkeren wij in de omstandigheid dat we een huis met zonnepanelen kochten. In totaal bijna 8.000 Wp. In de praktijk heeft ons persoonlijke zonnepark sinds de installatie in september 2020 gemiddeld zo’n 6.000 kWh per jaar opgewekt.
Percentage zelfverbruik
In het verleden maakte het niet uit welk deel van je zelf opgewekte stroom je zelf verbruikte. Het overschot leverde je terug aan het energienet en de euro’s stroomden binnen, met dank aan de salderingsregeling.
Maar goed, mede dankzij deze regeling werden zonnepanelen populair en leverden we teveel terug. Vervelend voor het stroomnet en voor de leveranciers, die ons wel moesten betalen voor al die kWh-tjes. Dus betalen we nu vrijwel allemaal terugleverkosten. En wordt de salderingsregeling in 2027 afgeschaft tenzij de politiek weer eens van gedachten verandert.
Daarmee wordt het belangrijker om een zo groot mogelijk deel van onze zelf opgewekte stroom ook zelf te verbruiken. In deze mooie blogpost van de Datadame las ik de eenvoudige formule om mijn percentage zelfverbruik te berekenen. Daarvoor heb ik nodig de door onze zonnepanelen opgewekte hoeveelheid energie (die ik kan zien in de app van mijn zonnepanelen en op mijn eigen HomeAssistant server) en gegevens over de teruglevering aan het energienet. Die laatste houdt onze digitale elektriciteitsmeter bij. Elke maand noteer ik die standen in mijn spreadsheet, en onze P1-meter geeft die ook door aan mijn eigen HomeAssistant server. Ik heb dus alle gegevens die ik nodig heb om dit te berekenen.
Over heel 2025 kwamen we uit op een zelfverbruik van 20,3 procent. Volgens Milieu Centraal verbruikt de gemiddelde Nederlandse zonnepanelenbezitter ongeveer 30 procent van de opgewekte zonne-energie zelf. Daar zitten wij dus iets onder. We gebruiken gewoonweg te weinig stroom in Huize Elders…
Stroomverbruik
Koelkast, vriezer, verlichting, mijn server, dat is allemaal vast verbruik. Al onze verlichting is LED, het merendeel zit op slimme stekkers en is geprogrammeerd op vaste tijden. Daar is niet zo heel veel meer aan te optimaliseren. We koken ook elektrisch, en het warme water in de keuken komt van een Quooker.
Gedurende het afgelopen jaar waren we gemiddeld drie dagen per week allebei niet thuis. We hebben beide een vierdaagse werkweek, en ik heb minstens één vaste thuiswerkdag. Er zijn dus vier dagen per week waarop we ons stroomverbruik kunnen optimaliseren. Nu hebben we slechts beperkte beïnvloedingsmogelijkheden. De wasmachine. De afwasmachine. Misschien het opladen van onze telefoons en tablets. Vriendin en ik zijn allebei nog uit het tijdperk dat stroom gewoon uit de muur kwam zonder dat je erover na hoefde te denken. Dus dat ‘bewust bezig zijn met stroomverbruik’ zit niet echt in ons systeem.
De echte grootverbruikers zouden een warmtepomp en een elektrische auto zijn. Dan zouden we echt iets te sturen hebben. Dat komt wel. Maar nu nog niet.
Bij het NIBUD zie ik dat een tweepersoonshuishouden gemiddeld 2.550 kWh per jaar verbruikt. Daar zitten wij fors boven. Maar we hebben dan ook geen ‘gemiddeld’ huis. Dus net als CheesyGoulash heb ik mij maar eens gebogen over de CBS-dataset ‘Energieverbruik woningen; woningtype, oppervlakte, bouwjaar en bewoning’. Daar zie ik dat een tweepersoonshuishouden in ons soort en oppervlakte woning in 2024 in totaal gemiddeld 4.200 kWh elektriciteit verbruikte. Daar zitten wij dan weer onder.
Nu zal een deel van die huishoudens wel een warmtepomp en/of elektrische auto hebben (en dat gemiddelde dus een beetje opkrikken. Maar ons stroomverbruik is niet bijzonder op dit moment.
Ik vermoed overigens dat ons hogere stroomverbruik in 2025 mede te danken is aan de niet-zo-zuinige diepvries in de garage. Die hebben we in augustus aangeslingerd om onze moestuinoogst te herbergen… Want verder is er hier in huis niks veranderd eigenlijk.
Hoe zit het met jouw stroomverbruik?
Wij hebben een auto met een stekker en laden die zoveel mogelijk op als we opwekken. In de winter met weinig licht kan dat natuurlijk niet altijd. We hebben in het najaar een kleine batterij van HomeWizard gekocht. Een soort Plug and play ding. Werkt perfect zichtbaar in de app waar ook de P1 meter in zit ( en bij ons ook de gas en watermeter). Doet nu nog weinig, maar we hopen daar ons eigen verbruik mee te verhogen. Het is in ieder geval genoeg voor de altijd gebruikende apparaten en stand by gebruik. Als we er niet genoeg aan hebben zouden we er nog een batterij op kunnen stapelen. In de zomer slapen we heerlijk met de airco aan en dat kan dan nu ook op de zonnestroom.
Ik wacht de ontwikkelingen rond thuisbatterijen nog even af. De prijs per kWh is me iets te hoog
Zo stond ik er ook in, ik heb meerdere simulaties lopen voor wanneer het loont om een thuisbatterij te hebben. Allen kwamen uit als een negatieve business cases met de huidige prijzen wanneer je alleen je eigen verbruik wil verhogen. Echter nu ben ik in een pilot gestapt waar een grote accu geleverd wordt de standaard gezet is op nul op de meter. En zij voor je goedkoop stroom inkopen evenals meedoen aan de onbalansmarkt (aFFR) van Tennet voor 109 euro per kWh. Dat zijn tegen de zelfbouwprijzen aan. Daardoor ben ik toch overstag gegaan, want ook in 2027 ga ik het niet voor deze prijs nog kunnen kopen en zelfbouw ga ik niet aan beginnen. Op mijn blog staat er een artikel over mocht je interesse hebben.
Ik heb je artikel gelezen en ben benieuwd naar je ervaringen. Zeker omdat ik verwacht dat de ‘onbalansmarkt’ geen eeuwig leven zal hebben…
Klopt. Ik ben er ook sceptisch over. Maar dat risico wilde ik wel nemen doordat de accu met zoveel korting werd gegeven en alleen daarom al interessant is ook voor alleen eigen gebruik. Maar ik zal je sowieso op de hoogte houden via mijn blog!
Er zijn van die apparaatjes voor tussen stopcontact en apparaat bv vriezer, je kan daarmee meten wat het verbruik per apparaat is. Zou ik met de vriezer eens doen. Je schrikt dan vast van het verbruik. Een nieuwe vriezer haal je er echt uit qua kosten.
Ik heb zo’n apparaat, en ik weet dat de vriezer in de eerste maand dat ‘ie aanstond (augustus 2025) ongeveer 150 kWh verbruikt. Dat maakt nu nog niet zoveel uit (salderen) maar over een paar jaar wel. Dus er gaat echt wel een nieuwe vriezer komen. Maar we zijn eerst aan het kijken of we oogst ook op andere manieren kunnen verwerken en bewaren. Zo hebben we onlangs een weckketel besteld.
Zo’n apparaatje heb ik ook. Mijn koelkast gebruikt zo’n 50 euro per jaar. Een nieuwe zuinige koelkast gebruikt 25 euro per jaar. Duidelijk verhaal, voordeligst is de oude koelkast opgebruiken. Denk ook voor het milieu beter, een koelkast produceren kost ook grondstoffen en energie.
Leuk! Je energiegebruik in kaart brengen is iets waar ik uren zoet mee ben geweest, tot we zonnepanelen kregen :D. We zijn van een standby gebruik van 30W naar 150W gegaan en verbruiken meer energie dan ooit. Waar we ooit tussen de 1800 – 2400 kWh zaten. Verbruiken we nu tegen de 5500+ kWh. Daarbij moet wel gezegd worden dat we nu volledig van het gas af zijn dus op zich is dat niet zo gek dat dit veel meer is, maar ik merk wel dat we iets “lakser” zijn geworden met stroom.